De occulte kant van de Nieuw Apostolische Reformatie
In twee eerdere artikelen heb ik geschreven over de Nieuw Apostolische Reformatie (NAR). Het eerste artikel was voornamelijk uitleg over deze beweging en aanverwante dwaalleringen. Het tweede artikel ging in op hoe de muziek wordt gebruikt om veel van deze dwaallering te verspreiden. Dit derde artikel over de NAR beschrijft de invloeden van andere religies die via allerlei manieren het christelijke denken (zijn) binnengekomen. Het vermengen van religies (=syncretisme) is iets dat door de NAR niet alleen wordt getolereerd maar zelfs ook wordt gestimuleerd. Occultisme, spiritisme, necromantie, hindoeïsme, New Age; het mag van de NAR allemaal en wordt steeds meer openlijk gepredikt.
Ik ging er in eerste instantie van uit dat het voldoende is om in dit artikel aan te tonen dat het syncretisme in de NAR sterk aanwezig is, en om daar voorbeelden van te geven. Ik dacht dat dat meer dan voldoende zou zijn om te waarschuwen tegen deze vermenging van religies en het Christelijke geloof. Maar bij de voorbereidingen voor dit artikel merkte ik ten eerste hoe zeer deze vermenging al heeft plaatsgevonden. Het zijn dus vaak praktijken die door veel groeperingen al (lang) worden geaccepteerd. Maar ten tweede merkte ik ook dat velen (ook bijbelgetrouwe Christenen) het vaak niet meer zo erg vinden als er elementen uit een andere religie onderdeel worden gemaakt van het Christelijke geloof. Dat laatste vind ik zorgelijk en vooral ook onbegrijpelijk. Daarom wil ik eerst een paar voorbeelden geven van genoemde vermenging en de acceptatie die al zo lang aan het plaatsvinden is en die nu vooral door de NAR (en alles wat daarmee samenhangt) wordt bevorderd. Daarna wil ik ingaan op de redenen waarom die vermenging van religies zo ernstig is en op wat de Bijbel ons zegt over het syncretisme.
Veel van de verwijzingen en waarschuwingen in dit en de twee vorige artikelen hebben een link met, of zijn gerelateerd aan de Bethel Kerk in Redding, Californië. Niet omdat ik alleen maar daar op wil focussen, maar omdat uit deze kerk veel foute invloeden voortkomen. Zo worden excessen, maar ook minder extreme praktijken uit Redding (net zoals in de negentiger jaren uit Toronto) overgenomen door christenen uit de hele wereld. Wat ik in dit artikel wil aantonen is dat deze invloeden gebaseerd zijn op andere religies en dwaalleringen.
Van een derde naar een vierde golf
In de jaren 80 en 90 werd er al geschreven over de derde golf van de charismatische beweging. Ook mijn vader, Rob Matzken, was zeer bewogen om hier duidelijk tegen te waarschuwen. Het begon toen al steeds duidelijker te worden welke macht zich eigenlijk openbaarde. Toch was het vaak een invloed die zich beperkte tot bepaalde hyper-charismatische groeperingen en was het voor de meesten wat hypothetisch en onvoorstelbaar en werden waarschuwingen niet echt serieus genomen. Tevens leken de excessen na een tijd minder te worden, en daarmee werd er weer minder gewaarschuwd. Ongemerkt zijn we nu in een vierde golf terechtgekomen. In de derde golf kwam de invloed nog van buitenaf; in de vierde golf komt de invloed nu ook van binnenuit! Doordat het geleidelijk aan zo’n onderdeel is geworden van ook andere groeperingen, is men er langzaamaan steeds meer gewend aan geraakt. Door die gewenning is daardoor het gevaar van die vierde golf ook moeilijker te herkennen. En nog moeilijker is het om er afstand van te nemen, want wij zitten er dus (ongemerkt!?) middenin. Voeg daar nog een dosis postmodern denken aan toe, namelijk “we mogen toch allemaal onze eigen mening hebben?” en de waarschuwing wordt nog moeilijker te verteren. Doordat bepaalde christelijke termen een andere betekenis hebben gekregen wordt het alleen maar moeilijker om te herkennen dat we te maken hebben met een heuse dwaalleer, en wel een zeer geraffineerde dwaalleer.
Mensen die zich uit de New Age hebben bekeerd tot het christelijke geloof zien overeenkomsten in wat er nu in sommige kerken wordt onderwezen. Doreen Virtue was een New Age lerares die dacht dat ze een Christen was, totdat ze echt tot geloof kwam. Zij waarschuwt op haar website en via youtube filmpjes dat de technieken die nu in de Bethel kerk worden geleerd dezelfde zijn als die zij als New Age lerares leerde. Ook Melissa Dougherty heeft een youtube kanaal waarin ze, als ex-newager, waarschuwt tegen onder andere de excessen van de Bethel kerk.
https://doreenvirtue.com/
https://www.melissadougherty.co/
Shamanisme in de kerk?
Een tijd terug hoorde ik een verhaal van een zendeling uit Zuid-Amerika; een verhaal wat zich zo’n 30 jaar geleden afspeelde. In een inheemse stam was het evangelie al wel doorgegeven, maar de stam bleef gesloten voor het ontvangen ervan. Op een dag overleed plotseling de dochter van het stammenhoofd. De gebruikelijke begrafenis ceremonie werd verhinderd door de medicijnman, want hij claimde dat de dochter weer tot leven zou komen. Het niet begraven in de tropen is niet zo verstandig, maar de instructies van de medicijnman werden opgevolgd en er werd 4 dagen lang gebeden en gedanst om een wonder. Het vertrouwen in de medicijnman werd echter steeds kleiner en de vertwijfeling over wat te doen werd steeds groter. Na 4 dagen besloot het stammenhoofd om de zendeling te vragen om te komen en te adviseren en tevens besloot hij om zijn dochter alsnog te begraven. De zendeling arriveerde een aantal dagen na de begrafenis met een onmogelijke taak. Of was het een unieke mogelijkheid? De zendeling kreeg namelijk de gelegenheid om het evangelie uit te leggen. Hij kon uitleggen wat de dood is, en hoe definitief de dood is, maar ook dat de dood door de gekruisigde Christus is overwonnen. Het gevolg van dit gebeuren was dat het evangelie in deze stam werd aangenomen (en dat de medicijnman zijn geloofwaardigheid verloor)!
Dit verhaal deed mij heel erg denken aan het verhaal van het kleine meisje Olive, die op 2-jarige leeftijd plotseling in haar slaap overleed. Een triest verhaal wat destijds in de media veel aandacht heeft gekregen, maar wat nog veel triester is, is dat de aandacht die werd gegeven aandacht was voor een valse leer. Men was ervan overtuigd dat men met bidden, zingen en dansen een wonder kon afdwingen. De zin: “Olive, come out of that grave in Jesus name,” werd keer op keer gezongen. Allemaal via uitingen die doen denken aan het shamanisme. Dat de treurende moeder, een zangleidster van Bethel kerk, niet wilde geloven dat haar dochter echt was overleden is nog wel te begrijpen. Maar de steun die er van Bethel kerk kwam, inclusief een video van Bill Johnson, om dagenlang te bidden om een wonder en met volle overtuiging te claimen dat Olive weer zou opstaan, is eigenlijk hetzelfde als het verhinderen van de begrafenis door de medicijnman van de inheemse stam. Dagenlang werd er door Bethel geclaimd dat dit de dag zou zijn voor een wonder, maar op de 6e dag moest toch echt worden toegeven dat dit wonder niet zou gebeuren.
Helaas was er in dit tweede verhaal geen gelegenheid om het ware evangelie te prediken maar zette men dus de kerkdeuren open voor het shamanisme.
Spiritisme en necromantie als basis voor een bediening?
Een praktijk die vooral in de Bethel kerk aandacht kreeg, is/was het “Grave Sucking of Grave Soaking.” Hier gaat het om mensen die op graven gaan liggen om zo de zegen van de geest van de overledene over te nemen. Eigenlijk dus een vorm van spiritisme. Een andere term is “Mantle Grabbing”, oftewel het grijpen van de mantel. Deze praktijk wordt gebaseerd op 2 Kon. 2. De mantel van Elia valt op de grond als Elia door een vurige wagen en vurige paarden is opgenomen in de hemel (vers 11). Elisa pakt de mantel op en in vers 14 doet hij hetzelfde wonder met de mantel als Elia in vers 8. Hierdoor wordt door de profeten van Jericho gezien dat de geest van Elia op Elisa rust. Maar was het de mantel als object, of was het de belofte van Elia als antwoord op de wens van Elisa om een dubbel deel van de geest van Elia te ontvangen en dat Elisa die zou ontvangen als hij de opname van Elia zou zien (vers 9 en 10)?
In de NAR wordt vaak gesproken over het ontvangen van een mantel. Bill Johnson schrijft in the Physics of Heaven “Er zijn zalvingen, mantels, openbaringen en mysteries die niet zijn opgeëist, letterlijk waar ze zijn achtergelaten, omdat de generatie die erin wandelde ze nooit heeft doorgegeven. Ik geloof dat het voor ons mogelijk is om rijken van zalving te herstellen, rijken van inzicht, rijken van God die decennialang onverzorgd zijn geweest, simpelweg door ervoor te kiezen ze terug te winnen en ze te bestendigen voor toekomstige generaties.”
Dit zijn eigenlijk uitingen van de Katholieke leer dat er kracht zit in relikwieën. En tevens is hier sprake van een soort van reïncarnatie van bedieningen en openbaringen.
Op de website van Worldchallenge staat een soortgelijke overtuiging dat “deze boze dag eist dat Gods volk een dubbel deel van zijn macht en gezag verwerft, om deze verloren generatie te kunnen bereiken. Het zal een mate van zalving vereisen zoals we nog nooit in de hele geschiedenis hebben gezien.”
Als God ons een bediening geeft, dan geeft Hij ons daar ook de kracht voor. Het zelf zorgen voor de kracht via deze mantels staat dus eigenlijk gelijk aan het in onafhankelijkheid uitvoeren van aan onszelf toebedeeld werk. En dan wordt voor het oppakken van deze mantels ook nog eens spiritisme en necromantie (het raadplegen van de geesten van gestorvenen) gebruikt.
Misschien heeft de NAR wel ingezien dat het liggen op graven wat ver gaat en wordt daarom de praktijk vaak ontkend of gezegd dat het door de studenten van Bethel School of Supernatural Ministry slechts wat uit de hand is gelopen. Echter dat betekent niet dat het niet wordt onderschreven, zoals we kunnen lezen op de internationale website van Healing Rooms. Daar staat het verhaal hoe Cal Pierce de bediening van John Lake overnam. Ook al wordt het niet als zodanig benoemd, dit is toch echt een voorbeeld van deze praktijk van Mantle Grabbing. John Lake was in 1908 naar Zuid-Afrika vertrokken met een “anointed miracle ministry” (ik ga nu even niet in op de omstandigheden die daartoe hadden geleid). Na 5 jaar kwam hij terug in Amerika en settelde zich in Spokane waar hij de Healing Rooms opzette. Cal Pierce (afkomstig trouwens uit de Bethel Kerk) was in 1997 verhuisd naar Spokane, aanvankelijk zonder duidelijk doel. Wel had hij gelezen over de bediening van John Lake. Op de website staat: “Cal bezocht meer dan een jaar lang één keer per maand het graf van John G. Lake om te bidden”, wat mij betreft een duidelijk voorbeeld van grave soaking. Tijdens een tijd van vasten ging hij in 1999 naar het graf van John Lake om te bidden en kreeg toen een boodschap. Er was voor hem “geen twijfel dat God wilde dat we de generatieputten van genezing in Spokane opnieuw zouden graven.” In andere woorden, na vele bezoeken aan het graf van John Lake heeft Cal Pierce diens taak of mantel overgenomen. De Spokane Healing Rooms van John Lake werden door Cal Pierce heropend op dezelfde locatie als 80 jaar ervoor. Ondertussen is Healing Rooms een internationale organisatie geworden, met al 14 locaties in Nederland. Het gaat hier dus om een organisatie die via spiritisme en necromantie is doorgegeven! We hoeven ons echt niet af te vragen wat de Bijbel zegt over het raadplegen van de doden, want het wordt duidelijk verboden. (Lev. 19:31, Jes. 8:19). De Here doodde koning Saul omdat hij de geest van een dode had ondervraagd en niet de Here en het koningschap ging over naar David (1 Kron. 10:13-14).
http://heavensphysics.com/
https://www.worldchallenge.org/mantle-elijah
https://healingrooms.com/en/about/leadership/
Het vallen in de geest en de kracht van Shakti en van Kundalini
Vallen in de geest is een steeds belangrijker fenomeen in NAR-bijeenkomsten geworden. Oorspronkelijk kwam het uit de Toronto kerk naar Nederland overwaaien, o.a. door het bezoek van John Wimber in de jaren 80. Het achterovervallen in de geest wordt gezien als een bevestiging van het ontvangen van de “heilige geest”. Dit staat bewust tussen aanhalingstekens, want van welke geest is dit vallen een teken? De uitingen van het achterover vallen zijn o.a. verlies van bewustzijn, ongecontroleerde bewegingen en ongecontroleerde uitingen. Dat lijkt wat mij betreft meer op de vruchten van het vlees dan op de vruchten van de geest zoals in Galaten 5 beschreven. Daarom wil ik eens kijken naar het hindoeïsme, waar deze gebruiken normaal zijn en waar we ook dezelfde uitingen zien. Als we eens kijken naar de beschrijving van gelijksoortige ervaringen in het hindoeïsme dan schrik ik toch wel van de sterke overeenkomsten. Waar zijn we dan in vredesnaam mee bezig?
De oosterse religies worden al lange tijd steeds meer onderdeel van het westerse leven. Vooral in de alternatieve kant (die ook steeds minder alternatief is geworden) wordt het ervaren van een verlichting nagestreefd door technieken die grotendeels hun oorsprong vinden in de oosterse religies. Dat betekent ook dat veel wat op internet te vinden is hierover al een vermenging is van gebruiken uit verschillende religies en overtuigingen. Dus voor de definities van dit stuk maak ik gebruik van een boek Dood van een Goeroe van Rabi Maharaj.
Rabi Maharaj werd al op zeer jonge leeftijd getraind als goeroe en Yogi. In Dood van een Goeroe beschrijft hij zijn leven en zijn bekering van het hindoeïsme naar het Christelijke geloof. Vooral over de gebruiken en tradities van het hindoeïsme is hij open en duidelijk. Als tiener heeft Rabi al een hoge status bereikt in het hindoeïsme. Toch heeft hij veel twijfels en ook vooral veel angsten. Na een belangrijke ceremonie waarin hij de Pundit (een hoge geleerde) assisteert, komt een buurvrouw naar hem toe voor een zegen. Als de vrouw het offer wat zij daarvoor moest brengen in de schaal legt, valt het Rabi op dat deze arme vrouw een offer brengt wat meer dan een maandsalaris is voor haar. Rabi beschrijft het moment dat hij op het punt staat het voorhoofd van deze vrouw aan te raken voor de zogenaamde Shakti Pat zegen. Op dat moment hoorde hij duidelijk een gezaghebbende stem die zei: “Jij bent God niet, Rabi!” Instinctief wist Rabi dat de ware God, de Schepper van alles, deze woorden had gesproken.
Na zijn bekering waarschuwt Rabi voor de verspreiding van de hindoeïstische filosofie in de vorm van geestverruimende middelen, yoga, zelfhulpseminars en de New Age-beweging en dat de goden die hij vroeger aanbad demonen zijn die miljoenen nietsvermoedende zoekers misleiden. Zijn boodschap is voor velen onverteerbaar, maar feilloos waar: “Er kan geen vermenging zijn van hindoeïsme en christendom. Alleen Jezus Christus is het antwoord op de geestelijke nood van de mensheid.”
Shakti Pat is een term die wordt gebruikt voor de aanraking van een goeroe, meestal van zijn hand op het voorhoofd van de ontvanger. Het geven van deze zegen is een waar teken van de authenticiteit van de roeping van een goeroe. De godin Shakti staat voor de kosmische kracht, het fundament van het universum, oftewel de scheppingskracht. Shakti betekent ook letterlijk kracht, en bij het toedienen van de Shakti Pat wordt de goeroe een kanaal van deze oerkracht. De bovennatuurlijke werking van Shakti door de aanraking van de goeroe kan de aanbidder tegen de grond slaan, of hij kan een helder licht zien en een ervaring van verlichting of innerlijke verlichting ontvangen, of een andere mystieke of paranormale ervaring hebben. (Death of a Guru, pp. 206-207)
Deze kracht wordt trouwens niet alleen maar via aanraking overgedragen, maar kan ook door de aanwezigheid en zelfs op afstand worden overgedragen. Maar nog belangrijker, deze Shakti Pat is ook een manier om de kundalini geest wakker te maken. Van de ‘Kundalini’ kracht (of energiestroom) wordt gezegd dat het is opgerold als een slang bij de basis van de wervelkolom. Wanneer deze godin, of “slang van leven, vuur en wijsheid”, wordt opgewekt zonder de juiste controle, woedt het als een wrede slang in een persoon met een kracht die onmogelijk te weerstaan is. Zonder de juiste controle, brengt de kundalini bovennatuurlijke paranormale krachten die hun oorsprong hebben in demonische wezens en die uiteindelijk leiden tot morele, geestelijke en fysieke vernietiging. De kundalini kan dus extatische ervaringen produceren wanneer vrijgelaten in diepe meditatie – of, als het niet goed onder controle is, zou het grote geestelijke en zelfs lichamelijke schade kunnen veroorzaken. (Death of a Guru, pp. 203-204)
Voor een samenvatting van het boek Death of a Guru: https://wallingtongospelhall.org/wp-content/uploads/2014/08/Death-of-a-Guru-Rabindranath-Maharaj.pdf
Bij het vallen in de geest worden soortgelijke ervaringen gestimuleerd. Het doorgeven van een zegen door de leider (met een duwtje als de ontvanger sneller moet omvallen), kan toch eigenlijk alleen maar worden vergeleken met het doorgeven van de zegen door een goeroe. En zijn deze apostelen en profeten dan wèl god, dat ze deze ‘zegen’ mogen doorgeven? Maar zoals we kunnen opmerken uit de beschrijving van het hindoeïsme, is het ontwaken van de kundalini geest niet eens zonder gevaar. Het kronkelen op de grond, het buiten bewustzijn, het onbedaarde lachen; het zijn allemaal uitingen waar iemand de zelfcontrole heeft verloren. Dat kan toch niet de heilige geest zijn?
Een aparte natuurkunde van de hemel?
“Ontgrendel de helende energie van de hemel, maak gebruik van de frequentie van Gods Koninkrijk en krijg vandaag nog toegang tot een nieuw rijk van goddelijke ontmoetingen!” Dit is de belofte die het boek “the Physics of Heaven” doet. In dit boek laat de aanhangers van de NAR zich wat mij betreft van hun duistere kant zien met de boodschap dat het occulte en de New Age eigenlijk van God komen, maar dat het gekidnapt is door de boze. Onze taak is nu het weer terug te nemen en vooral de goede kanten eruit te gaan toepassen. Het promoten van het occulte en zeggen dat het eigenlijk van God komt en we de goede dingen er maar weer uit moet terug pakken, is eigenlijk een variant aan de aloude leugen van satan dat we kunnen worden als god met kennis van goed en kwaad. Maar gelukkig is satan niet in Gods beeld geschapen en dus niet erg creatief, dus die leugen wordt telkens, weliswaar in een ander jasje, weer herhaald. Daarom is die leugen dus wel te herkennen. Zeer toepasselijk voor een slang, die ook wel eens van vel, of jasje, wisselt, maar toch nog altijd een slang blijft!
De hoofdauteurs van “The Physics of Heaven” zijn Judy Franklin en Ellyn Davis, maar volgens de achterkant van het boek spreken “de meest invloedrijke en profetische stemmen van de door de Geest bekrachtigde beweging.” Veel van de hoofdstukken zijn echter door Davis samengesteld uit artikelen of interviews van deze mensen die allemaal wel een sterke betrokkenheid hebben of hadden bij de NAR. Judy Franklin was de administratieve medewerker van Bill Johnson. En ook veel van de andere namen zijn betrokken bij de Bethel kerk. Wat dat betreft kun je dus concluderen dat het breed door deze kerk wordt gedragen die een voorloper is van het uitdragen van de NAR-leer. Het boek wil de New Age en de belofte van bovennatuurlijke krachten de kerk binnenbrengen. Het beoogt om de verloren waarheden terug te vinden die aan het volk van God toebehoren. In hoofdstuk 2 schrijft Ellyn Davis: “Ik besloot om het New Age denken en de praktijk te onderzoeken op alles wat ‘kostbaar’ was en dat uit het waardeloze kon worden gehaald”. Het is dus haar bedoeling om “waarheden terug te nemen uit de New Age die werkelijk toebehoren aan burgers van het Koninkrijk van God.” Het is natuurlijk een absurd idee. Nog absurder is dat zovelen dit gewoon voor zoete koek slikken. Dit betekent namelijk dat er waarheden moeten worden gezocht en aangeleerd, die helemaal niet in de Bijbel staan. In plaats van zoeken naar een nieuwe manier van spiritualiteit, zegt de Bijbel dat onze focus moet zijn op Christus. Kol. 2:3 zegt dat al de schatten der wijsheid en kennis verborgen zijn in Christus. Dit boek gaat dus duidelijk tegen de Bijbel in door aan de Bijbel toe te voegen en onzin uit de New Age te halen. Als Ellyn Davis had besloten om naar God te luisteren in plaats van haar eigen beslissing te nemen, dan had ze kunnen weten dat het helemaal niet haar taak is om deze duisternis te onderzoeken. Nog sterker, dan had ze kunnen weten dat God het heeft verboden.
Vele wegen leiden naar Rome; slecht één smalle weg leidt naar God.
Het unieke van het Christendom is dat het een relatie is. Een relatie met een persoonlijke God. Een relatie die is verstoord door de zondeval, maar die door de gekruisigde en opgestane Heer weer kan worden hersteld. Maar dat is dan ook wel de enige manier. De mens heeft een drang naar de eeuwigheid in zijn hart. Pred. 3:11 zegt dat God de mens de eeuwigheid in zijn hart heeft gelegd. We hebben de wens om die relatie met God, die er ooit was, te herstellen. De mens heeft dus ook na de zondeval een hunkering naar de ‘hogere wereld’, een hunkering waar satan tracht van te profiteren door de mens een surrogaat voor te schotelen. En om dat te doen heeft satan een heleboel wegen, allerlei manieren voor de mens om te denken dat hij goddelijk kan worden. Weer die leugen van satan, eet van deze verboden vrucht en je zult worden als god! In tegenstelling tot het Christendom, worden in de verschillende religies allerlei manieren geleerd om de god in onszelf te vinden. Deze religies geven de mens de mogelijkheid om te worden als god, maar dan wel zonder vergeving van zonden. Zo wordt in oosterse religies de geest steeds verder ontwikkeld om het allerhoogste, het goddelijke te bereiken. Zoveel kenmerken van deze oosterse religies hebben een voet aan de grond gekregen in ons Christelijke geloof. Maar daarvoor moeten we dus wel even opnieuw eten van de verboden vrucht. Occulte ervaringen zoeken is wat mij betreft een verboden vrucht. Het raadplegen van de doden is een verboden vrucht. En ga zo maar door.
Wat zei satan tegen Eva? God wil niet dat we alles weten en worden als God, en daarom mogen we niet eten van de boom van kennis van goed en kwaad. Een verdraaiing van de waarheid die leidde tot de zondeval. Nu worden we geconfronteerd met een soortgelijke verdraaiing. Als we kennis nemen van occulte zaken (wat toch door God werd verboden) dan kun je ZELF beslissen wat wel en wat niet goed is. Die occulte zaken geven de mens machten en krachten, maar wel tegen een hoge prijs. Dat we dan open staan voor demonen of dat we er enorm angstig van kunnen worden, dat wordt niet onderkend of niet serieus genomen. Nee, we denken dat we alleen de goede dingen eruit kunnen nemen, op basis van de uiterst subjectieve ervaring van ons goed voelen. Maar om te beslissen wat goed en fout is, hebben we daar nu juist niet de kennis van goed en kwaad voor nodig? En die boom is nu niet voor ons beschikbaar. Dus hoe kunnen we dan denken dat we de occulte zaken kunnen beoordelen? Hoe arrogant om te denken dat we zelf wel even kunnen beslissen wat goed is en wat niet. En het gaat niet alleen om te beslissen wat goed en fout is, want zelfs als we dat kunnen weten, zijn wij dan in staat om het goede te doen? Toen Adam van de verboden vrucht had gegeten, wat deed hij toen? Hij kwam zijn eerstvolgende afspraak met God om te wandelen in de avondkoelte al direct niet na. Hij verborg zich en moest door God worden geroepen. En op de vraag of Adam had gegeten van de verboden vrucht bekende hij niet. Nee, hij gaf Eva de schuld. Dus als we weten wat goed is, betekent dat niet dat we doen wat goed is. Of, zoals Paulus zegt: Want niet wat ik wens, het goede, doe ik, maar wat ik niet wens, het kwade, dát doe ik. (Rom. 7:19).
Toen het volk het beloofde land introk, toen zei God niet: pas op voor de verkeerde invloeden, maar ga ze vooral bestuderen, want er zijn toch zoveel mooie dingen in de afgoderij? Wat een absurde suggestie is dit! En toch is dit het argument wat velen gebruiken om de ‘aantrekkelijke’ dingen uit de andere religies te halen. Nee, God verbood het contact en de valse religies moesten worden uitgeroeid. (Let op: de afgoderij moest worden uitgeroeid; de mensen die de afgoden dienden hadden de kans zich te bekeren, zoals Rachab deed). Er zaten geen goede lessen verborgen in valse religies.
Onder u zal er niemand worden aangetroffen, die zijn zoon of zijn dochter door het vuur doet gaan, die waarzeggerij pleegt, geen wichelaar, uitlegger van voortekenen, of tovenaar, geen bezweerder, niemand, die de geest van een dode of een waarzeggende geest ondervraagt of die de doden raadpleegt. Want ieder die deze dingen doet, is de Here een gruwel, en ter wille van deze gruwelen drijft de Here, uw God, hen voor u weg. (Deut. 18:12)
Als de afgoderij toen een gruwel was voor God, waarom nu dan niet? God is dezelfde, gisteren, vandaag en morgen. Dus al deze afgoderij is dan toch nog steeds en zal dat ook altijd zijn, een gruwel voor God. Een consequentie van willen worden als god, is dat de mens dan eigenlijk ook niet meer hoeft te luisteren naar Gods geboden. Want dan ben je immers boven jezelf uitgestegen en dus ook prima in staat geworden om alles wel zelf te bepalen. Dit is een grote tegenstelling met het leven in een afhankelijke relatie met God. Dan blijven de geboden van God gewoon van kracht. Het eerste gebod: Gij zult geen andere goden voor mijn aangezicht hebben (Ex. 20:3), is nog steeds van kracht. En met het ‘onderzoeken’ van afgoderij, breken we dit eerste gebod.
Conclusie
We hebben in dit en de vorige twee artikelen al heel wat onderzocht van de Nieuw Apostolische Reformatie. En toch is dit nog maar een fractie van wat er via allerlei nieuwe manieren en technieken op ons afkomt. Er zijn zoveel andere zaken die ook door de NAR worden geleerd, waar we door verleid kunnen worden als we niet waakzaam zijn. Paulus roept in Hand 20:29-30 de oudsten van Efeze op om waakzaam te zijn en te blijven; hetzelfde geldt ook voor ons:
Zelf weet ik, dat na mijn heengaan grimmige wolven bij u zullen binnenkomen, die de kudde niet zullen sparen; en uit uw eigen midden zullen mannen opstaan, die verkeerde dingen spreken om de discipelen achter zich aan te trekken.
Satan probeert de mens in zijn macht te krijgen. Dat probeert hij met alle macht en vernuft die hij heeft. En nu doet hij dat dus met geraffineerde vermomming zelfs onder het mom van het christelijke geloof. Daarmee zet hij dus de aanval in op christenen. Laten wij standhouden! Dat kunnen wij alleen als we ons fundament bouwen op de vaste rots. Ons geloof vermengen met andere goden betekent dat we zijn gaan bouwen op het zand en dat zal tegen de regen en de stormen geen stand houden. Door de vermenging met occulte zaken, worden er andere goden voor ons neergezet. Zullen we ons aan God’s geboden houden en die andere goden ontmaskeren en uit ons midden verwijderen?
De occulte kant van de Nieuw Apostolische Reformatie
De occulte kant van de Nieuw Apostolische Reformatie
In twee eerdere artikelen heb ik geschreven over de Nieuw Apostolische Reformatie (NAR). Het eerste artikel was voornamelijk uitleg over deze beweging en aanverwante dwaalleringen. Het tweede artikel ging in op hoe de muziek wordt gebruikt om veel van deze dwaallering te verspreiden. Dit derde artikel over de NAR beschrijft de invloeden van andere religies die via allerlei manieren het christelijke denken (zijn) binnengekomen. Het vermengen van religies (=syncretisme) is iets dat door de NAR niet alleen wordt getolereerd maar zelfs ook wordt gestimuleerd. Occultisme, spiritisme, necromantie, hindoeïsme, New Age; het mag van de NAR allemaal en wordt steeds meer openlijk gepredikt.
Ik ging er in eerste instantie van uit dat het voldoende is om in dit artikel aan te tonen dat het syncretisme in de NAR sterk aanwezig is, en om daar voorbeelden van te geven. Ik dacht dat dat meer dan voldoende zou zijn om te waarschuwen tegen deze vermenging van religies en het Christelijke geloof. Maar bij de voorbereidingen voor dit artikel merkte ik ten eerste hoe zeer deze vermenging al heeft plaatsgevonden. Het zijn dus vaak praktijken die door veel groeperingen al (lang) worden geaccepteerd. Maar ten tweede merkte ik ook dat velen (ook bijbelgetrouwe Christenen) het vaak niet meer zo erg vinden als er elementen uit een andere religie onderdeel worden gemaakt van het Christelijke geloof. Dat laatste vind ik zorgelijk en vooral ook onbegrijpelijk. Daarom wil ik eerst een paar voorbeelden geven van genoemde vermenging en de acceptatie die al zo lang aan het plaatsvinden is en die nu vooral door de NAR (en alles wat daarmee samenhangt) wordt bevorderd. Daarna wil ik ingaan op de redenen waarom die vermenging van religies zo ernstig is en op wat de Bijbel ons zegt over het syncretisme.
Veel van de verwijzingen en waarschuwingen in dit en de twee vorige artikelen hebben een link met, of zijn gerelateerd aan de Bethel Kerk in Redding, Californië. Niet omdat ik alleen maar daar op wil focussen, maar omdat uit deze kerk veel foute invloeden voortkomen. Zo worden excessen, maar ook minder extreme praktijken uit Redding (net zoals in de negentiger jaren uit Toronto) overgenomen door christenen uit de hele wereld. Wat ik in dit artikel wil aantonen is dat deze invloeden gebaseerd zijn op andere religies en dwaalleringen.
Van een derde naar een vierde golf
In de jaren 80 en 90 werd er al geschreven over de derde golf van de charismatische beweging. Ook mijn vader, Rob Matzken, was zeer bewogen om hier duidelijk tegen te waarschuwen. Het begon toen al steeds duidelijker te worden welke macht zich eigenlijk openbaarde. Toch was het vaak een invloed die zich beperkte tot bepaalde hyper-charismatische groeperingen en was het voor de meesten wat hypothetisch en onvoorstelbaar en werden waarschuwingen niet echt serieus genomen. Tevens leken de excessen na een tijd minder te worden, en daarmee werd er weer minder gewaarschuwd. Ongemerkt zijn we nu in een vierde golf terechtgekomen. In de derde golf kwam de invloed nog van buitenaf; in de vierde golf komt de invloed nu ook van binnenuit! Doordat het geleidelijk aan zo’n onderdeel is geworden van ook andere groeperingen, is men er langzaamaan steeds meer gewend aan geraakt. Door die gewenning is daardoor het gevaar van die vierde golf ook moeilijker te herkennen. En nog moeilijker is het om er afstand van te nemen, want wij zitten er dus (ongemerkt!?) middenin. Voeg daar nog een dosis postmodern denken aan toe, namelijk “we mogen toch allemaal onze eigen mening hebben?” en de waarschuwing wordt nog moeilijker te verteren. Doordat bepaalde christelijke termen een andere betekenis hebben gekregen wordt het alleen maar moeilijker om te herkennen dat we te maken hebben met een heuse dwaalleer, en wel een zeer geraffineerde dwaalleer.
Mensen die zich uit de New Age hebben bekeerd tot het christelijke geloof zien overeenkomsten in wat er nu in sommige kerken wordt onderwezen. Doreen Virtue was een New Age lerares die dacht dat ze een Christen was, totdat ze echt tot geloof kwam. Zij waarschuwt op haar website en via youtube filmpjes dat de technieken die nu in de Bethel kerk worden geleerd dezelfde zijn als die zij als New Age lerares leerde. Ook Melissa Dougherty heeft een youtube kanaal waarin ze, als ex-newager, waarschuwt tegen onder andere de excessen van de Bethel kerk.
https://doreenvirtue.com/
https://www.melissadougherty.co/
Shamanisme in de kerk?
Een tijd terug hoorde ik een verhaal van een zendeling uit Zuid-Amerika; een verhaal wat zich zo’n 30 jaar geleden afspeelde. In een inheemse stam was het evangelie al wel doorgegeven, maar de stam bleef gesloten voor het ontvangen ervan. Op een dag overleed plotseling de dochter van het stammenhoofd. De gebruikelijke begrafenis ceremonie werd verhinderd door de medicijnman, want hij claimde dat de dochter weer tot leven zou komen. Het niet begraven in de tropen is niet zo verstandig, maar de instructies van de medicijnman werden opgevolgd en er werd 4 dagen lang gebeden en gedanst om een wonder. Het vertrouwen in de medicijnman werd echter steeds kleiner en de vertwijfeling over wat te doen werd steeds groter. Na 4 dagen besloot het stammenhoofd om de zendeling te vragen om te komen en te adviseren en tevens besloot hij om zijn dochter alsnog te begraven. De zendeling arriveerde een aantal dagen na de begrafenis met een onmogelijke taak. Of was het een unieke mogelijkheid? De zendeling kreeg namelijk de gelegenheid om het evangelie uit te leggen. Hij kon uitleggen wat de dood is, en hoe definitief de dood is, maar ook dat de dood door de gekruisigde Christus is overwonnen. Het gevolg van dit gebeuren was dat het evangelie in deze stam werd aangenomen (en dat de medicijnman zijn geloofwaardigheid verloor)!
Dit verhaal deed mij heel erg denken aan het verhaal van het kleine meisje Olive, die op 2-jarige leeftijd plotseling in haar slaap overleed. Een triest verhaal wat destijds in de media veel aandacht heeft gekregen, maar wat nog veel triester is, is dat de aandacht die werd gegeven aandacht was voor een valse leer. Men was ervan overtuigd dat men met bidden, zingen en dansen een wonder kon afdwingen. De zin: “Olive, come out of that grave in Jesus name,” werd keer op keer gezongen. Allemaal via uitingen die doen denken aan het shamanisme. Dat de treurende moeder, een zangleidster van Bethel kerk, niet wilde geloven dat haar dochter echt was overleden is nog wel te begrijpen. Maar de steun die er van Bethel kerk kwam, inclusief een video van Bill Johnson, om dagenlang te bidden om een wonder en met volle overtuiging te claimen dat Olive weer zou opstaan, is eigenlijk hetzelfde als het verhinderen van de begrafenis door de medicijnman van de inheemse stam. Dagenlang werd er door Bethel geclaimd dat dit de dag zou zijn voor een wonder, maar op de 6e dag moest toch echt worden toegeven dat dit wonder niet zou gebeuren.
Helaas was er in dit tweede verhaal geen gelegenheid om het ware evangelie te prediken maar zette men dus de kerkdeuren open voor het shamanisme.
Spiritisme en necromantie als basis voor een bediening?
Een praktijk die vooral in de Bethel kerk aandacht kreeg, is/was het “Grave Sucking of Grave Soaking.” Hier gaat het om mensen die op graven gaan liggen om zo de zegen van de geest van de overledene over te nemen. Eigenlijk dus een vorm van spiritisme. Een andere term is “Mantle Grabbing”, oftewel het grijpen van de mantel. Deze praktijk wordt gebaseerd op 2 Kon. 2. De mantel van Elia valt op de grond als Elia door een vurige wagen en vurige paarden is opgenomen in de hemel (vers 11). Elisa pakt de mantel op en in vers 14 doet hij hetzelfde wonder met de mantel als Elia in vers 8. Hierdoor wordt door de profeten van Jericho gezien dat de geest van Elia op Elisa rust. Maar was het de mantel als object, of was het de belofte van Elia als antwoord op de wens van Elisa om een dubbel deel van de geest van Elia te ontvangen en dat Elisa die zou ontvangen als hij de opname van Elia zou zien (vers 9 en 10)?
In de NAR wordt vaak gesproken over het ontvangen van een mantel. Bill Johnson schrijft in the Physics of Heaven “Er zijn zalvingen, mantels, openbaringen en mysteries die niet zijn opgeëist, letterlijk waar ze zijn achtergelaten, omdat de generatie die erin wandelde ze nooit heeft doorgegeven. Ik geloof dat het voor ons mogelijk is om rijken van zalving te herstellen, rijken van inzicht, rijken van God die decennialang onverzorgd zijn geweest, simpelweg door ervoor te kiezen ze terug te winnen en ze te bestendigen voor toekomstige generaties.”
Dit zijn eigenlijk uitingen van de Katholieke leer dat er kracht zit in relikwieën. En tevens is hier sprake van een soort van reïncarnatie van bedieningen en openbaringen.
Op de website van Worldchallenge staat een soortgelijke overtuiging dat “deze boze dag eist dat Gods volk een dubbel deel van zijn macht en gezag verwerft, om deze verloren generatie te kunnen bereiken. Het zal een mate van zalving vereisen zoals we nog nooit in de hele geschiedenis hebben gezien.”
Als God ons een bediening geeft, dan geeft Hij ons daar ook de kracht voor. Het zelf zorgen voor de kracht via deze mantels staat dus eigenlijk gelijk aan het in onafhankelijkheid uitvoeren van aan onszelf toebedeeld werk. En dan wordt voor het oppakken van deze mantels ook nog eens spiritisme en necromantie (het raadplegen van de geesten van gestorvenen) gebruikt.
Misschien heeft de NAR wel ingezien dat het liggen op graven wat ver gaat en wordt daarom de praktijk vaak ontkend of gezegd dat het door de studenten van Bethel School of Supernatural Ministry slechts wat uit de hand is gelopen. Echter dat betekent niet dat het niet wordt onderschreven, zoals we kunnen lezen op de internationale website van Healing Rooms. Daar staat het verhaal hoe Cal Pierce de bediening van John Lake overnam. Ook al wordt het niet als zodanig benoemd, dit is toch echt een voorbeeld van deze praktijk van Mantle Grabbing. John Lake was in 1908 naar Zuid-Afrika vertrokken met een “anointed miracle ministry” (ik ga nu even niet in op de omstandigheden die daartoe hadden geleid). Na 5 jaar kwam hij terug in Amerika en settelde zich in Spokane waar hij de Healing Rooms opzette. Cal Pierce (afkomstig trouwens uit de Bethel Kerk) was in 1997 verhuisd naar Spokane, aanvankelijk zonder duidelijk doel. Wel had hij gelezen over de bediening van John Lake. Op de website staat: “Cal bezocht meer dan een jaar lang één keer per maand het graf van John G. Lake om te bidden”, wat mij betreft een duidelijk voorbeeld van grave soaking. Tijdens een tijd van vasten ging hij in 1999 naar het graf van John Lake om te bidden en kreeg toen een boodschap. Er was voor hem “geen twijfel dat God wilde dat we de generatieputten van genezing in Spokane opnieuw zouden graven.” In andere woorden, na vele bezoeken aan het graf van John Lake heeft Cal Pierce diens taak of mantel overgenomen. De Spokane Healing Rooms van John Lake werden door Cal Pierce heropend op dezelfde locatie als 80 jaar ervoor. Ondertussen is Healing Rooms een internationale organisatie geworden, met al 14 locaties in Nederland. Het gaat hier dus om een organisatie die via spiritisme en necromantie is doorgegeven! We hoeven ons echt niet af te vragen wat de Bijbel zegt over het raadplegen van de doden, want het wordt duidelijk verboden. (Lev. 19:31, Jes. 8:19). De Here doodde koning Saul omdat hij de geest van een dode had ondervraagd en niet de Here en het koningschap ging over naar David (1 Kron. 10:13-14).
http://heavensphysics.com/
https://www.worldchallenge.org/mantle-elijah
https://healingrooms.com/en/about/leadership/
Het vallen in de geest en de kracht van Shakti en van Kundalini
Vallen in de geest is een steeds belangrijker fenomeen in NAR-bijeenkomsten geworden. Oorspronkelijk kwam het uit de Toronto kerk naar Nederland overwaaien, o.a. door het bezoek van John Wimber in de jaren 80. Het achterovervallen in de geest wordt gezien als een bevestiging van het ontvangen van de “heilige geest”. Dit staat bewust tussen aanhalingstekens, want van welke geest is dit vallen een teken? De uitingen van het achterover vallen zijn o.a. verlies van bewustzijn, ongecontroleerde bewegingen en ongecontroleerde uitingen. Dat lijkt wat mij betreft meer op de vruchten van het vlees dan op de vruchten van de geest zoals in Galaten 5 beschreven. Daarom wil ik eens kijken naar het hindoeïsme, waar deze gebruiken normaal zijn en waar we ook dezelfde uitingen zien. Als we eens kijken naar de beschrijving van gelijksoortige ervaringen in het hindoeïsme dan schrik ik toch wel van de sterke overeenkomsten. Waar zijn we dan in vredesnaam mee bezig?
De oosterse religies worden al lange tijd steeds meer onderdeel van het westerse leven. Vooral in de alternatieve kant (die ook steeds minder alternatief is geworden) wordt het ervaren van een verlichting nagestreefd door technieken die grotendeels hun oorsprong vinden in de oosterse religies. Dat betekent ook dat veel wat op internet te vinden is hierover al een vermenging is van gebruiken uit verschillende religies en overtuigingen. Dus voor de definities van dit stuk maak ik gebruik van een boek Dood van een Goeroe van Rabi Maharaj.
Rabi Maharaj werd al op zeer jonge leeftijd getraind als goeroe en Yogi. In Dood van een Goeroe beschrijft hij zijn leven en zijn bekering van het hindoeïsme naar het Christelijke geloof. Vooral over de gebruiken en tradities van het hindoeïsme is hij open en duidelijk. Als tiener heeft Rabi al een hoge status bereikt in het hindoeïsme. Toch heeft hij veel twijfels en ook vooral veel angsten. Na een belangrijke ceremonie waarin hij de Pundit (een hoge geleerde) assisteert, komt een buurvrouw naar hem toe voor een zegen. Als de vrouw het offer wat zij daarvoor moest brengen in de schaal legt, valt het Rabi op dat deze arme vrouw een offer brengt wat meer dan een maandsalaris is voor haar. Rabi beschrijft het moment dat hij op het punt staat het voorhoofd van deze vrouw aan te raken voor de zogenaamde Shakti Pat zegen. Op dat moment hoorde hij duidelijk een gezaghebbende stem die zei: “Jij bent God niet, Rabi!” Instinctief wist Rabi dat de ware God, de Schepper van alles, deze woorden had gesproken.
Na zijn bekering waarschuwt Rabi voor de verspreiding van de hindoeïstische filosofie in de vorm van geestverruimende middelen, yoga, zelfhulpseminars en de New Age-beweging en dat de goden die hij vroeger aanbad demonen zijn die miljoenen nietsvermoedende zoekers misleiden. Zijn boodschap is voor velen onverteerbaar, maar feilloos waar: “Er kan geen vermenging zijn van hindoeïsme en christendom. Alleen Jezus Christus is het antwoord op de geestelijke nood van de mensheid.”
Shakti Pat is een term die wordt gebruikt voor de aanraking van een goeroe, meestal van zijn hand op het voorhoofd van de ontvanger. Het geven van deze zegen is een waar teken van de authenticiteit van de roeping van een goeroe. De godin Shakti staat voor de kosmische kracht, het fundament van het universum, oftewel de scheppingskracht. Shakti betekent ook letterlijk kracht, en bij het toedienen van de Shakti Pat wordt de goeroe een kanaal van deze oerkracht. De bovennatuurlijke werking van Shakti door de aanraking van de goeroe kan de aanbidder tegen de grond slaan, of hij kan een helder licht zien en een ervaring van verlichting of innerlijke verlichting ontvangen, of een andere mystieke of paranormale ervaring hebben. (Death of a Guru, pp. 206-207)
Deze kracht wordt trouwens niet alleen maar via aanraking overgedragen, maar kan ook door de aanwezigheid en zelfs op afstand worden overgedragen. Maar nog belangrijker, deze Shakti Pat is ook een manier om de kundalini geest wakker te maken. Van de ‘Kundalini’ kracht (of energiestroom) wordt gezegd dat het is opgerold als een slang bij de basis van de wervelkolom. Wanneer deze godin, of “slang van leven, vuur en wijsheid”, wordt opgewekt zonder de juiste controle, woedt het als een wrede slang in een persoon met een kracht die onmogelijk te weerstaan is. Zonder de juiste controle, brengt de kundalini bovennatuurlijke paranormale krachten die hun oorsprong hebben in demonische wezens en die uiteindelijk leiden tot morele, geestelijke en fysieke vernietiging. De kundalini kan dus extatische ervaringen produceren wanneer vrijgelaten in diepe meditatie – of, als het niet goed onder controle is, zou het grote geestelijke en zelfs lichamelijke schade kunnen veroorzaken. (Death of a Guru, pp. 203-204)
Voor een samenvatting van het boek Death of a Guru: https://wallingtongospelhall.org/wp-content/uploads/2014/08/Death-of-a-Guru-Rabindranath-Maharaj.pdf
Bij het vallen in de geest worden soortgelijke ervaringen gestimuleerd. Het doorgeven van een zegen door de leider (met een duwtje als de ontvanger sneller moet omvallen), kan toch eigenlijk alleen maar worden vergeleken met het doorgeven van de zegen door een goeroe. En zijn deze apostelen en profeten dan wèl god, dat ze deze ‘zegen’ mogen doorgeven? Maar zoals we kunnen opmerken uit de beschrijving van het hindoeïsme, is het ontwaken van de kundalini geest niet eens zonder gevaar. Het kronkelen op de grond, het buiten bewustzijn, het onbedaarde lachen; het zijn allemaal uitingen waar iemand de zelfcontrole heeft verloren. Dat kan toch niet de heilige geest zijn?
Een aparte natuurkunde van de hemel?
“Ontgrendel de helende energie van de hemel, maak gebruik van de frequentie van Gods Koninkrijk en krijg vandaag nog toegang tot een nieuw rijk van goddelijke ontmoetingen!” Dit is de belofte die het boek “the Physics of Heaven” doet. In dit boek laat de aanhangers van de NAR zich wat mij betreft van hun duistere kant zien met de boodschap dat het occulte en de New Age eigenlijk van God komen, maar dat het gekidnapt is door de boze. Onze taak is nu het weer terug te nemen en vooral de goede kanten eruit te gaan toepassen. Het promoten van het occulte en zeggen dat het eigenlijk van God komt en we de goede dingen er maar weer uit moet terug pakken, is eigenlijk een variant aan de aloude leugen van satan dat we kunnen worden als god met kennis van goed en kwaad. Maar gelukkig is satan niet in Gods beeld geschapen en dus niet erg creatief, dus die leugen wordt telkens, weliswaar in een ander jasje, weer herhaald. Daarom is die leugen dus wel te herkennen. Zeer toepasselijk voor een slang, die ook wel eens van vel, of jasje, wisselt, maar toch nog altijd een slang blijft!
De hoofdauteurs van “The Physics of Heaven” zijn Judy Franklin en Ellyn Davis, maar volgens de achterkant van het boek spreken “de meest invloedrijke en profetische stemmen van de door de Geest bekrachtigde beweging.” Veel van de hoofdstukken zijn echter door Davis samengesteld uit artikelen of interviews van deze mensen die allemaal wel een sterke betrokkenheid hebben of hadden bij de NAR. Judy Franklin was de administratieve medewerker van Bill Johnson. En ook veel van de andere namen zijn betrokken bij de Bethel kerk. Wat dat betreft kun je dus concluderen dat het breed door deze kerk wordt gedragen die een voorloper is van het uitdragen van de NAR-leer. Het boek wil de New Age en de belofte van bovennatuurlijke krachten de kerk binnenbrengen. Het beoogt om de verloren waarheden terug te vinden die aan het volk van God toebehoren. In hoofdstuk 2 schrijft Ellyn Davis: “Ik besloot om het New Age denken en de praktijk te onderzoeken op alles wat ‘kostbaar’ was en dat uit het waardeloze kon worden gehaald”. Het is dus haar bedoeling om “waarheden terug te nemen uit de New Age die werkelijk toebehoren aan burgers van het Koninkrijk van God.” Het is natuurlijk een absurd idee. Nog absurder is dat zovelen dit gewoon voor zoete koek slikken. Dit betekent namelijk dat er waarheden moeten worden gezocht en aangeleerd, die helemaal niet in de Bijbel staan. In plaats van zoeken naar een nieuwe manier van spiritualiteit, zegt de Bijbel dat onze focus moet zijn op Christus. Kol. 2:3 zegt dat al de schatten der wijsheid en kennis verborgen zijn in Christus. Dit boek gaat dus duidelijk tegen de Bijbel in door aan de Bijbel toe te voegen en onzin uit de New Age te halen. Als Ellyn Davis had besloten om naar God te luisteren in plaats van haar eigen beslissing te nemen, dan had ze kunnen weten dat het helemaal niet haar taak is om deze duisternis te onderzoeken. Nog sterker, dan had ze kunnen weten dat God het heeft verboden.
Vele wegen leiden naar Rome; slecht één smalle weg leidt naar God.
Het unieke van het Christendom is dat het een relatie is. Een relatie met een persoonlijke God. Een relatie die is verstoord door de zondeval, maar die door de gekruisigde en opgestane Heer weer kan worden hersteld. Maar dat is dan ook wel de enige manier. De mens heeft een drang naar de eeuwigheid in zijn hart. Pred. 3:11 zegt dat God de mens de eeuwigheid in zijn hart heeft gelegd. We hebben de wens om die relatie met God, die er ooit was, te herstellen. De mens heeft dus ook na de zondeval een hunkering naar de ‘hogere wereld’, een hunkering waar satan tracht van te profiteren door de mens een surrogaat voor te schotelen. En om dat te doen heeft satan een heleboel wegen, allerlei manieren voor de mens om te denken dat hij goddelijk kan worden. Weer die leugen van satan, eet van deze verboden vrucht en je zult worden als god! In tegenstelling tot het Christendom, worden in de verschillende religies allerlei manieren geleerd om de god in onszelf te vinden. Deze religies geven de mens de mogelijkheid om te worden als god, maar dan wel zonder vergeving van zonden. Zo wordt in oosterse religies de geest steeds verder ontwikkeld om het allerhoogste, het goddelijke te bereiken. Zoveel kenmerken van deze oosterse religies hebben een voet aan de grond gekregen in ons Christelijke geloof. Maar daarvoor moeten we dus wel even opnieuw eten van de verboden vrucht. Occulte ervaringen zoeken is wat mij betreft een verboden vrucht. Het raadplegen van de doden is een verboden vrucht. En ga zo maar door.
Wat zei satan tegen Eva? God wil niet dat we alles weten en worden als God, en daarom mogen we niet eten van de boom van kennis van goed en kwaad. Een verdraaiing van de waarheid die leidde tot de zondeval. Nu worden we geconfronteerd met een soortgelijke verdraaiing. Als we kennis nemen van occulte zaken (wat toch door God werd verboden) dan kun je ZELF beslissen wat wel en wat niet goed is. Die occulte zaken geven de mens machten en krachten, maar wel tegen een hoge prijs. Dat we dan open staan voor demonen of dat we er enorm angstig van kunnen worden, dat wordt niet onderkend of niet serieus genomen. Nee, we denken dat we alleen de goede dingen eruit kunnen nemen, op basis van de uiterst subjectieve ervaring van ons goed voelen. Maar om te beslissen wat goed en fout is, hebben we daar nu juist niet de kennis van goed en kwaad voor nodig? En die boom is nu niet voor ons beschikbaar. Dus hoe kunnen we dan denken dat we de occulte zaken kunnen beoordelen? Hoe arrogant om te denken dat we zelf wel even kunnen beslissen wat goed is en wat niet. En het gaat niet alleen om te beslissen wat goed en fout is, want zelfs als we dat kunnen weten, zijn wij dan in staat om het goede te doen? Toen Adam van de verboden vrucht had gegeten, wat deed hij toen? Hij kwam zijn eerstvolgende afspraak met God om te wandelen in de avondkoelte al direct niet na. Hij verborg zich en moest door God worden geroepen. En op de vraag of Adam had gegeten van de verboden vrucht bekende hij niet. Nee, hij gaf Eva de schuld. Dus als we weten wat goed is, betekent dat niet dat we doen wat goed is. Of, zoals Paulus zegt: Want niet wat ik wens, het goede, doe ik, maar wat ik niet wens, het kwade, dát doe ik. (Rom. 7:19).
Toen het volk het beloofde land introk, toen zei God niet: pas op voor de verkeerde invloeden, maar ga ze vooral bestuderen, want er zijn toch zoveel mooie dingen in de afgoderij? Wat een absurde suggestie is dit! En toch is dit het argument wat velen gebruiken om de ‘aantrekkelijke’ dingen uit de andere religies te halen. Nee, God verbood het contact en de valse religies moesten worden uitgeroeid. (Let op: de afgoderij moest worden uitgeroeid; de mensen die de afgoden dienden hadden de kans zich te bekeren, zoals Rachab deed). Er zaten geen goede lessen verborgen in valse religies.
Onder u zal er niemand worden aangetroffen, die zijn zoon of zijn dochter door het vuur doet gaan, die waarzeggerij pleegt, geen wichelaar, uitlegger van voortekenen, of tovenaar, geen bezweerder, niemand, die de geest van een dode of een waarzeggende geest ondervraagt of die de doden raadpleegt. Want ieder die deze dingen doet, is de Here een gruwel, en ter wille van deze gruwelen drijft de Here, uw God, hen voor u weg. (Deut. 18:12)
Als de afgoderij toen een gruwel was voor God, waarom nu dan niet? God is dezelfde, gisteren, vandaag en morgen. Dus al deze afgoderij is dan toch nog steeds en zal dat ook altijd zijn, een gruwel voor God. Een consequentie van willen worden als god, is dat de mens dan eigenlijk ook niet meer hoeft te luisteren naar Gods geboden. Want dan ben je immers boven jezelf uitgestegen en dus ook prima in staat geworden om alles wel zelf te bepalen. Dit is een grote tegenstelling met het leven in een afhankelijke relatie met God. Dan blijven de geboden van God gewoon van kracht. Het eerste gebod: Gij zult geen andere goden voor mijn aangezicht hebben (Ex. 20:3), is nog steeds van kracht. En met het ‘onderzoeken’ van afgoderij, breken we dit eerste gebod.
Conclusie
We hebben in dit en de vorige twee artikelen al heel wat onderzocht van de Nieuw Apostolische Reformatie. En toch is dit nog maar een fractie van wat er via allerlei nieuwe manieren en technieken op ons afkomt. Er zijn zoveel andere zaken die ook door de NAR worden geleerd, waar we door verleid kunnen worden als we niet waakzaam zijn. Paulus roept in Hand 20:29-30 de oudsten van Efeze op om waakzaam te zijn en te blijven; hetzelfde geldt ook voor ons:
Zelf weet ik, dat na mijn heengaan grimmige wolven bij u zullen binnenkomen, die de kudde niet zullen sparen; en uit uw eigen midden zullen mannen opstaan, die verkeerde dingen spreken om de discipelen achter zich aan te trekken.
Satan probeert de mens in zijn macht te krijgen. Dat probeert hij met alle macht en vernuft die hij heeft. En nu doet hij dat dus met geraffineerde vermomming zelfs onder het mom van het christelijke geloof. Daarmee zet hij dus de aanval in op christenen. Laten wij standhouden! Dat kunnen wij alleen als we ons fundament bouwen op de vaste rots. Ons geloof vermengen met andere goden betekent dat we zijn gaan bouwen op het zand en dat zal tegen de regen en de stormen geen stand houden. Door de vermenging met occulte zaken, worden er andere goden voor ons neergezet. Zullen we ons aan God’s geboden houden en die andere goden ontmaskeren en uit ons midden verwijderen?
De liederen die we zingen beïnvloeden ons denken en ons geloof
De liederen die we zingen beïnvloeden ons denken en ons geloof
Het welvaartsevangelie wordt steeds populairder. Een recent onderzoek van Lifeway Research laat zien dat in Amerika het aantal protestantse kerkgangers dat gelooft dat God hun financieel wil zegenen de laatste tijd sterk is gestegen. Ook in Nederland is deze trend te zien volgens een artikel van het ND van augustus 2023. In dit artikel wil ik bespreken dat niet alleen het welvaartsevangelie, maar ook andere leringen van de Nieuw Apostolische Reformatie (NAR) ons worden aangeleerd en dat die beïnvloeding gebeurt via de moderne praise-liederen van labels als Bethel Church, Jesus Culture en Hillsong.
De invloed en de gevaren van de moderne aanbiddingsmuziek is nog best een breed onderwerp. De focus in dit artikel ligt vooral op de theologische inhoud van de songteksten en hoe we kunnen beoordelen en waken tegen een dwaalleer die ons in de populaire aanbiddingsliederen wordt aangereikt. Ik wil u vooral handvatten meegeven om uw eigen beoordeling te doen. Deze beoordeling is van belang omdat de huidige praise-muziek namelijk fungeert als een moderne, muzikale catechismus. Na het onderzoeken van het belang van theologisch correcte liedteksten, kijken we naar de strategie die door de NAR gebruikt wordt om via muziek een toegang te creëren tot het NAR-gedachtengoed. Een belangrijk onderdeel daarvan is het “decree and declare gebed.” Dit zal ik nader uitleggen om te laten zien hoe ver dit gedachtengoed, dat inmiddels stevig is ingebed in de muziek, af staat van het Bijbelse denken. Ik sluit af met hoe we de dwaalleer kunnen herkennen met een aantal voorbeelden, en een aantal overwegingen over het wel of niet zingen van deze muziek.
Een muzikale catechismus
In een lezing over doxologie van een paar maanden geleden zei Oscar Lohuis dat prediking niet alleen maar onderwijs is, maar ook aanbidding. En andersom dat liederen niet alleen maar aanbidding zijn, maar tevens onderwijs. Wat hij hiermee aangeeft is dat liederen ook een boodschap verkondigen. In de praktijk blijkt zelfs dat men zich na een eredienst de liederen vaak beter herinnert dan de preek. Dit maakt dus eigenlijk dat in een eredienst muziek soms belangrijker is geworden dan de inhoud van de preek. Maar het heeft ook een andere implicatie, namelijk dat voor veel mensen de inhoud van de liederen bepalend is voor de inhoud van hun geloof en dus ook over hoe ze denken over God. Lohuis concludeerde dat het daarom van het grootste belang is dat de liederen die gezongen worden theologisch verantwoord zijn.
Heeft u ook wel eens na de dienst nog een lied in uw gedachten? Of, soms wat vervelender, blijft er bij u ook soms een irritant (reclame)deuntje in uw gedachten rondzingen? De muziek is dan eigenlijk blijven “hangen” in uw brein, en samen met de muziek herinnert u zich (een deel van) de tekst. Onze hersens kunnen muziek en de bijbehorende tekst beter onthouden dan alleen de tekst. Daarom leren we onze kinderen ook Bijbelteksten onthouden door ze te laten zingen op een goed mee te zingen deuntje. Je kunt dus gemakkelijker onthouden wat je zingt en het ook gemakkelijker weer reproduceren. Het is met muziek dus makkelijker om teksten over te dragen dan zonder muziek. Je zou zelfs wel kunnen zeggen dat liederen een soort muzikale catechismus zijn. Het is de combinatie van de melodie, de tekst, maar ook de beat en de herhaling, die je telkens weer hoort en zingt, waardoor je het makkelijk onthoudt. En omdat de tekst van liederen het allemaal zo mooi verwoordt, hoor ik vaak genoeg iemand een deel van een lied citeren in plaats van iets in hun eigen woorden te vertellen. Dan is het zeker van belang dat wat wordt overgedragen door de muziek ook echt waar en Bijbels is!
Een NAR-theologie in onze liederen?
Wat nu als de schrijver van een lied of de producent hele andere ideeën heeft? Wat als een mooie melodie een andere theologie verkondigt?
Een populaire strategie van de NAR in het verspreiden van hun valse theologie is juist via de muziek. Er zit dus een geheime agenda achter de muziek van bijvoorbeeld de Bethel Kerk. Dit klinkt wel erg berekenend en manipulatief, en dat is het inderdaad! Ben ik te kort door de bocht en te achterdochtig? Nee, want dit is precies wat er gezegd wordt door Bill Johnson en ook wat er wordt geleerd aan studenten van de Bethel School of Music.
“De muziek is een marketingmodel om de denkbeelden van de NAR te exporteren” zegt Bill Johnson, ‘apostel’ en voorganger van de Bethel kerk in Redding, California. Hij stelt dat hij dit model wil exporteren naar de wereld via de muziek en zo de Bethel ervaringen vermenigvuldigen. Door mensen via de muziek te laten kennismaken met de theologie van de NAR worden ze geprikkeld om deze ervaringen ook zelf te gaan zoeken. En aangezien deze ervaringen over het algemeen niet te vinden zijn in een bijbelgetrouwe gemeente, zullen deze mensen overstappen naar een andere gemeente waar deze ervaringen wel worden aangeprezen. De muziek is dus een middel waardoor mensen bekend en vertrouwd worden gemaakt met een dwaalleer. Doug Geivett, mede-auteur van o.a. Counterfeit Kingdom, noemt het een “gateway drug” en dat vind ik een goede beschrijving: het brengt je ergens naar binnen en het werkt verslavend.
Een citaat van Bill Johnson dat vaak wordt aangehaald (voor de duidelijkheid geef ik hier de Engelse tekst, en mijn eigen vertaling):
“Music bypasses all of the intellectual barriers and when the anointing of God is on a song, people will begin to believe things they wouldn’t believe through teaching.”
“Muziek omzeilt alle intellectuele barrières en wanneer de zalving van God op een lied is, zullen mensen dingen gaan geloven die ze niet zouden geloven door de prediking.”
Wat Johnson dus zegt is dat via de muziek je mensen iets kunt laten geloven wat ze niet zo snel zouden geloven door het alleen maar te prediken. Met een preek zullen mensen het niet zomaar geloven want ze zullen nog kritisch zijn en het verstand is niet uitgeschakeld, maar als je het via de muziek overbrengt, dan zullen mensen eerder geloven en overtuigd worden van die boodschap die ze anders niet zouden geloven. Muziek komt binnen in het emotionele deel terwijl een tekst zonder muziek binnenkomt in het rationele deel van de hersenen. In de muziek vervangen de subjectieve emoties de objectieve Bijbelse waarheid en het resultaat is dat de boodschap zonder kritiek wordt overgenomen. Door middel van muziek kun je bepaalde gevoelens opwekken. Afhankelijk van welke muzieksleutel gebruikt wordt kan een stuk een blij gevoel opwekken of een verdrietig gevoel; of een strijdvaardig gevoel of een berouwvol gevoel. Het is niet zo moeilijk om daar bij het componeren rekening mee te houden.
In NAR-kringen ligt er een grote focus op wonderen en genezing, en die focus is er ook in de aanbiddingsmuziek die door NAR-aanhangers wordt geproduceerd. Zodoende worden mensen geconditioneerd of geprogrammeerd om te geloven dat wonderen zullen plaatsvinden tijdens de aanbidding. In een lezing van Bill Johnson over aanbidding, gehouden voor de Bethel School of Music, zegt hij dat “lofprijzing het decreet is dat God uitnodigt om te doen wat anders niet gedaan zou worden.” Hij vervolgt met de uitleg dat “wonderen zullen worden gezien tijdens de aanbiddingstijd wanneer decreten zullen worden uitgesproken (geproclameerd) of gezongen door degenen die zingen of de zangdienst leiden.” Wat hij dus claimt is dat door het uitspreken van deze decreten de wonderen worden vrijgegeven. In dezelfde lezing claimt Johnsen vervolgens een aantal genezingen van mensen die spontaan waren genezen tijdens aanbiddingsdiensten.
Het uitspreken van deze decreten en declaraties is een belangrijk onderdeel van de theologie van de NAR om zegeningen te claimen en om strijd te voeren met de demonen. Het anderen deze teksten onbewust laten zingen is dus een manier om anderen mee te laten doen met deze praktijk en zo kennis te laten maken met deze leer.
Decreterend en proclamerend gebed in de NAR
In het Engels hebben we het over “Decree and Declaration Prayer.” De termen bevatten een andere inhoud dan je eigenlijk verwacht en zijn daarom moeilijk te vertalen.
Een decreet kun je omschrijven als een gezaghebbend bevel of een verordening door een autoriteit, zoals het bevel van keizer Augustus in Lukas 2. Een proclamatie (of een verklaring) betekent dat er iets (hardop) wordt uitgesproken of publiekelijk bekend wordt gemaakt. Het kan ook betekenen iets krachtig of nadrukkelijk uit te spreken. Maar in de betekenis van de NAR zit er een zeer sterke spirituele kracht achter deze goddelijke verklaring; men krijgt door het uitspreken dan toegang tot deze kracht zodat men iets krachtig tot leven roept. Daarom is het niet meer een gewone proclamatie maar heeft het de kracht om wonderen tot stand te brengen.
Volgens de NAR kunnen we bepaalde geestelijke hoogten alleen bereiken door een krachtig decreet te formuleren en proclamerende gebeden uit te spreken. De NAR misbruikt de tekst uit Markus 11:24 die zegt dat wat we ook vragen in gebed, als we geloven dat we het ontvangen dan zullen we het ook krijgen. De NAR interpreteert dat we iets moeten proclameren, en het zal worden uitgevoerd. Zij stellen dat er grote decreten en proclamatie-gebeden zijn die je moet doen om datgene tot stand te brengen wat normaal gesproken niet mogelijk zou zijn geweest. Daarbij wordt gezegd dat Satan en zijn agenten “zo vasthoudend zijn dat ze een mens niet tot vervulling laten komen, totdat iemand de volle kracht kent van het decreteren en proclameren van deze gebeden”.
Er zijn talloze gebeden, of declaraties, die worden uitgesproken voor allerlei verschillende situaties. Declaraties voor genezing, geestelijke strijd, ontvangen van zegeningen, oplossen van relatieproblemen, ontvangen van welvaart en voorspoed, en ga zo maar door. Even zoeken online hiernaar levert zo een heleboel zogenaamde gebeden op. Maar deze rituele vocalisering van die woorden heeft overeenkomsten met magische bezweringen. Dus eigenlijk is het meer het idee van een grote variëteit aan toverspreuken. Als we maar de juiste spreuk uitspreken, en daar natuurlijk wel genoeg vertrouwen in hebben, dan zal het gebeuren. En maakt het dan eigenlijk nog uit of we een toverspreuk uitspreken of gewoon meezingen? En als de songtekst de toverspreuk is, is dan misschien de mooie melodie de toverdrank?
Herkennen van de NAR theologie in liederen
Met de kennis die we nu hebben opgedaan, zouden we die NAR theologie dan herkennen als we alleen naar de tekst kijken? Ik hoop van wel, al is het herkennen van deze dwaalleer moeilijk doordat er zoveel christelijk taalgebruik doorheen zit. En ook doordat de soort muziek en de atmosfeer die daarbij wordt gecreëerd al invloed uitoefent op hoe kritisch we kunnen zijn. Maar als je erop gaat letten wordt het steeds duidelijker herkenbaar. Er zijn een aantal basiszaken waar we op kunnen letten.
Er zullen vaak fragmenten van Bijbelteksten gebruikt worden, maar ook hier is het oppassen omdat er soms wat aan de tekst wordt toegevoegd of het uit de context wordt gehaald. Ook gebruikt de NAR vaak woorden op een andere manier; woorden hebben een andere betekenis dan de gangbare betekenis. De NAR gebruikt vaak een eigen interpretatie van bekende, Bijbelse woorden. Een belangrijk voorbeeld is het woord “gebed”. Als we kijken naar de Bijbel dan is gebed een manier voor ons om God te leren kennen. Het is een petitie of verzoek, maar tevens een erkenning dat God’s wil zal geschieden. Zo heeft Jezus zijn discipelen, en dus ook ons, leren bidden. In de NAR is gebed een proclamatie of een verklaring. Dit betekent dat wij de autoriteit hebben om te bepalen wat er gebeurt. Dat God de controle heeft willen ze bij de NAR niet graag horen, want de controle, die hebben de mensen liever zelf.
Daarnaast gaat het niet altijd om wat we zingen wat niet klopt, maar ook juist om wat we niet (meer) zingen. Veel liederen gaan dus over de zegeningen, over de kracht en vreugde die we willen ontvangen. Maar gaat het eigenlijk wel over onze zondigheid? Gaat het over het offer van Christus, niet alleen maar Zijn sterven maar de noodzaak vanwege onze zonde? Gaat het over de grootheid en de almacht van God? In Jeremia 23 gaat het over de valse profeten. Vers 17 zegt dat deze valse profeten voortdurend vrede toewensen aan de mensen die God verachten en beloven dat er geen kwaad zal komen terwijl de mensen blijven wandelen in de verstoktheid van hun hart. Dit is dus niet de boodschap van God, maar een boodschap vanuit hun eigen hart.
De belangrijkste aanwijzing om zeer goed op je hoede te zijn is toch wel de schrijver en de producent. Bethel Church, Jesus Culture (deze komt voort uit de Bethel Church), Hillsong, Forerunner Music (het label van International House of Prayer) en Elevation Worship, het zijn allemaal organisaties die de NAR leer verspreiden via hun muziek. En er zijn ook anderen, ook onafhankelijke schrijvers, maar dit zijn toch wel de duidelijkste. Hierin is het dan belangrijk om te kijken naar samenwerking; vaak vind je al snel een verbinding met de grote NAR organisaties.
Een paar voorbeelden
Muziek is dus letterlijk en figuurlijk het instrument waardoor veel theologie van de NAR onze kerken binnenkomt. Er is niet genoeg ruimte om allerlei liederen te behandelen, dus ik beperk me tot een aantal. En trouwens, liederen die elke keer hetzelfde herhalen, dat kunt u zelf ook wel herkennen.
“Holy Spirit”
“Holy Spirit You are welcome here, Come flood this place and fill the atmosphere.”
Dit lied van Jesus Culture is een uitnodiging voor de Heilige Geest om te komen: een typische charismatische bewoording. Ook het vullen van de atmosfeer met de kracht is typisch NAR taalgebruik. En waarom zou de Heilige Geest er niet allang zijn?
“U bent mijn Kampioen”
Een lied waar de gedachte van het verkondigende gebed duidelijk naar voren komt is “U bent mijn Kampioen”, vertaald van “The Champion” van Bethel Music. De Nederlandse tekst is iets minder duidelijk dan de Engelse; ik geef daarom ook mijn eigen, directe vertaling weer:
“Als ik roep tot U, o Heer geeft u wonderen telkens weer
Uw autoriteit in mij Jezus, uw kracht maakt vrij”
Of direct uit het Engels vertaald:
“Als ik mijn mond open doe, wonderen beginnen uit te breken
Ik heb de autoriteit die Jezus mij heeft gegeven.”
Dit lied gaat dus over de autoriteit die christenen hebben volgens de NAR-leer, om bovennatuurlijke wonderen te doen. NAR leert, dat Jezus zijn goddelijkheid aflegde (de valse leer van de “Kenosis”) en als gewoon mens op aarde wonderen en tekenen deed. Zodoende zouden wij, gewone mensen ook die autoriteit hebben ontvangen.
“U geeft rust”
Dit lied is een vertaling van “It is well” van Bethel Music en is makkelijk te verwarren met het prachtige gezang (mijn persoonlijke favoriet) uit 1876 “It is well with my soul”, ook opgenomen in de Joh. de Heer bundel, nr. 264, “t Zij vreugde mijn deel is”. Het refrein van Opwekking 855 is in het Engels letterlijk hetzelfde als het oude gezang. De schrijfster van het Bethel lied geeft in een interview aan dat haar man met het idee kwam om het refrein van dit oude gezang toe te voegen. Hier wordt dus een bekend gezang gebruikt om dit lied makkelijker te laten aanvaarden.
Maar ook in dit lied wordt weer een claim gelegd op een groter geloof en op het kunnen verrichten van wonderen:
“Geef mij geloof dat niet bezwijkt, ook als de twijfel groter lijkt.
De berg, zo groot en hoog voor mij verdwijnt in zee, de weg is vrij.”
Verder is er wel heel erg veel herhaling in dit lied. De veelvuldige oproep om rust te ontvangen zou je bijna onrustig maken!
“De Zegen”
Dit lied, Opwekking 845, is een vertaling van “The Blessing” van Elevation Music. Het eerste stuk is de bekende priesterlijke zegen voor de Israëlieten uit Num. 6:22-24. De volgende stukken zijn een combinatie van een aantal zegeningen. We kijken naar het stukje:
“Mag zijn goedheid jou omgeven, tot in duizend generaties
Ook je zonen, en je dochters en hun zonen, en hun dochters”
Als we kijken naar teksten als Ex. 20:6, Deut. 7:9, Psalm 103-17-18, dan staan daar soortgelijke zegeningen. Echter er staat wat bij, namelijk dat dit voor hen is die Zijn geboden onderhouden. En zoals Psalm 103:18 zegt, niet alleen maar aan zijn bevelen denken, maar er aan denken om ze ook te doen.
“Hij is bij je, Hij is bij je”
Hetzelfde geldt voor deze tekst. Joz. 1:9 zegt: de Heer uw God is met u, overal waar gij gaat. Maar de voorwaarde staat in het vers ervoor, dat je nauwgezet handelt overeenkomstig dit wetboek.
Het is op het eerste gezicht een mooi lied, maar de voorwaarde om deze zegeningen te ontvangen ontbreekt in alle toonaarden. En omdat de teksten zo bekend klinken, is het juist moeilijk te herkennen dat het belangrijkste mist. Het is dus als bij de profeten van Jeremia 23: zegen ontvangen, maar zonder bekering.
Kunnen we eigenlijk deze liederen nog wel zingen?
Amerikaanse gemeenten stoppen in toenemende mate met het zingen van de liederen van Bethel Music, en de daarmee verbonden gemeenten zoals Hillsong, Forerunner Music, Elevation Worship en Jesus Culture. In Nederland is het bewustzijn van het gevaar helaas nog niet zo groot al merk ik gelukkig dat het aan het toenemen is.
Mensen zien vaak het probleem niet zo, voornamelijk omdat ze de theologie erachter niet herkennen. Als het toch mooi klinkt en een mooie melodie is en vooral zo fijn voelt om samen te zingen, wat kan er dan mis zijn? Maar wat niet altijd wordt ingezien is dat liederen precies zo worden gechoreografeerd om aantrekkelijk te zijn en een bepaald gevoel op te wekken. En als het dan ook nog wordt geschreven als een “proclamerend gebed”, dan staat meezingen gelijk aan meedoen met die praktijk. Je wordt dus eigenlijk misleid om de toverspreuken ook maar mee te zingen.
Veel mensen worden juist door de muziek bekend gemaakt met de leer van de NAR. En ook al gaan zij naar een bijbelgetrouwe gemeente, door het zingen van de liederen worden ze vertrouwd met deze dwaalleer. Een gedachtengoed dat ons allerlei ervaringen belooft, evenals welvaart, genezing en kracht. Als de mensen dan gaan nadenken dat zij die ervaring zelf nog niet hebben, dan is het maar een kleine stap om ergens anders naar toe te gaan waar die ervaring wel wordt beloofd. Doug Geivitt zei dat het ironisch is dat kerken er toch voor kiezen om deze muziek te spelen want als mensen deze liederen in hun eigen kerk horen en leren, dan zijn ze sneller geneigd om ook eens een kijkje te nemen in een kerk met een NAR leer. Gezonde, bijbelgetrouwe kerken onderschatten de invloed van deze muziek omdat ze niet waakzaam zijn voor de invloed van de NAR beweging.
Behalve het verkondigen van de boodschap van de NAR, zit er achter deze muziek ook een behoorlijk verdienmodel. De licentierechten die worden betaald voor al deze muziek zijn zodanig dat het hele circus ermee in stand kan worden gehouden. Elke keer dat u hiernaar luistert op internet komt daar weer een heel klein schepje bovenop.
De melodie, de beat, de sfeer, de uitstraling op het podium, de claims van genezing of ontvangen zegeningen: het is allemaal een toverdrankje dat zorgt dat je in de betovering komt. Het toverdrankje doet niet wat het belooft, het is een surrogaat, maar het trekt je wel naar binnen. En onder invloed van het toverdrankje, kun je al die mooie toverspreuken uitspreken!
Jezus zegt tegen de Samaritaanse vrouw: “God is geest en wie Hem aanbidden, moeten aanbidden in geest en in waarheid.” Joh. 4:24 Dat betekent dat we wel degelijk een verantwoordelijkheid hebben om na te denken over wat we zingen, en niet zomaar kunnen meezingen met een valse leer.
Irene Matzken
Nieuwe Apostolische Reformatie
Pas op voor de geniepigheid van deze leer
Er is een nieuwe reformatie aan de gang. De Protestantse reformatie wilde terug naar wat de Bijbel leert terwijl de extra gebruiken die door de kerk waren ingesteld moesten worden afgewezen. Deze nieuwe reformatie wil ook het kerkelijk leven veranderen, maar er wordt toegevoegd aan wat de Bijbel leert en er worden juist allerlei extra gebruiken (ook uit andere religies) toegevoegd. Is het dan wel een reformatie, of toch een deformatie?
Het gaat hier om de Nieuwe Apostolische Reformatie, afgekort NAR. Dit is een beweging die al sinds het midden van de jaren 90 van de vorige eeuw steeds meer invloed is gaan krijgen. Vooral de laatste jaren lijkt de stijging van deze invloed wel exponentieel!
De NAR heeft vele gezichten en eigenlijk ook vele namen. Soms worden benamingen weer veranderd maar over het geheel zijn er een aantal basiskenmerken. In dit artikel wil ik vooral kijken naar deze basiskenmerken. De vele gezichten van de NAR zorgen ook dat de invloed ongemerkt steeds groter wordt. Is dat de reden dat we over het algemeen nog niet zo bekend zijn met het denken van de NAR en nog erger, ons niet bewust zijn van de steeds groter wordende invloed van deze valse leer?
Dit artikel gaat niet over het wel of niet charismatisch zijn. Het gaat er ook niet over welke geestelijke gaven er wel of niet zijn. Het gaat wel om een waarschuwing tegen een valse leer en valse gebruiken. Het gaat wel om het liefhebben en leiden van de schapen en het wegjagen van de wolven. Het gaat wel om het uitvoeren van de verantwoordelijkheid die we hebben om het geloof te waarborgen, het geloof dat we hebben ontvangen van de Apostelen van het Nieuwe Testament.
Inleiding op Nieuwe Apostolische Reformatie
Bij de NAR is de essentie dat het koninkrijk hier op aarde moet worden gebouwd. Men zegt dat de hele wereld moet worden gewonnen, veroverd, voordat Christus kan terugkeren. Dit is de leer van Kingdom Now (koninkrijk nu). Door invloed uit te oefenen op allerlei onderdelen van de samenleving en daarover te heersen wordt dit koninkrijk uitgebreid. Deze gedachte wordt weergegeven in het Zeven Bergen Mandaat. Om strijd voor het koninkrijk te voeren is het herstel van de apostolische en profetische bediening nodig. Om te overwinnen moet de strijd worden aangegaan met satan en de demonen. De manier waarop dit wordt uitgevoerd is door geestelijke oorlogsvoering.
De invloeden en denkbeelden van de NAR zijn al behoorlijk binnengedrongen in onze kerken en samenleving, al zijn we ons er niet altijd van bewust. De vele uitingen die de NAR typeert zijn indrukwekkend en meeslepend, zoals bepaalde, zogenaamde, opwekkingen, sommige praiseliederen, claims van profetie en genezing. God blijft natuurlijk de God van tekenen en wonderen, maar dit gebeurt altijd vanuit Zijn soevereiniteit, nooit door mensen bepaald. Daarnaast wordt er in de NAR ook nadruk gelegd op allerlei gevoels-ervaringen en zelfs new-age invloeden en occulte ervaringen. Deze laatsten worden natuurlijk niet als zodanig gepresenteerd; integendeel ze worden zeer goed gecamoufleerd. De NAR is meer een netwerk en dus niet echt een organisatie. Juist dat maakt het ook zo moeilijk te begrijpen wat de leer is en vooral hoe de invloed daarvan de kerken en de samenleving binnendringt. Wat het vooral moeilijk te grijpen maakt zijn de verschillende gezichten van de NAR. En zo komt het dat deze leer zich ongemerkt kon binnendringen. Maar dat is ook precies de strategie van dit gedachtengoed, een strategie die op allerlei onderdelen van de samenleving niet alleen invloed wil uitoefenen maar wil heersen, niet alleen in de kerken, maar ook in het onderwijs en in de gezinnen.
In dit artikel wil ik de focus leggen op de vier hierboven genoemde punten. Het is maar een fractie van wat er allemaal te vertellen valt over dit netwerk van leerstellingen, maar het is wel de essentie van de NAR. Het kan zijn dat het u als lezer duizelt en met meer vragen achterblijft dan u eerder had. Ik hoop vooral dat dit artikel u alert maakt. Op internet is er de laatste jaren al veel gesignaleerd over de NAR en je kunt veel artikelen vinden die waarschuwen tegen de steeds groter wordende invloed en de valse leer van de NAR. Helaas explodeert ook de informatie die NAR aanhangers publiceren. Zelf maak ik me ernstige zorgen over de mate en vooral de geniepigheid van de valse leringen. Met de basiskennis uit dit artikel zult u ook zelf makkelijker en sneller onderscheid kunnen maken.
De NAR promoot de koninkrijks-visie als een uitwerking van het oorspronkelijke mandaat aan de mens (Gen. 1:26) om te heersen over de gehele aarde. Dit betekent dat de gemeente zelf het Koninkrijk van God op aarde moeten verwezenlijken. Gods Koninkrijk kan worden gebouwd door de openbaringen aan de hedendaagse apostelen en profeten. Grote stadionbijeenkomsten en demonstraties van wonderen en tekenen zouden een zichtbaar teken zijn van de doorbraak van het Koninkrijk.
De aarde die nu nog onder de controle van satan is, moet worden veroverd. De kwade machten kunnen met geestelijke oorlogsvoering worden verslagen. Als de wereld veroverd is, dan kan de eindtijd beginnen. Het gaat er dan om dat niet Christus de eindtijd begint, maar dat door het onderwerpen van de wereld de mens de eindtijd in gang zet en zorgt voor de terugkeer van Christus.
De koninkrijk nu-leer is een onderdeel van de dominion theologie, een ideologie om een natie te vormen die door christenen wordt geregeerd volgens de Bijbelse wetten. Kennen we niet nog een andere religie waar dit ook wordt nagestreefd? De dominion theologie streeft algehele wereldbeheersing na. De “koninkrijk nu-leer” gaat dus nog een stapje verder dan dominion theologie vanwege het actief voeren van oorlog tegen satan om de wereld onder controle te brengen.
De strategie om de heerschappij te herstellen is de strategie van de zeven bergen. De zeven bergen staan voor de zeven invloedssferen die de maatschappij controleren. Het mandaat is dat op deze zeven bergen eerst invloed moet worden uitgeoefend om ze uiteindelijk te beheersen. Het gaat dan om de volgende zeven bergen: religie, familie, politiek, onderwijs, media, cultuur en de zakenwereld. Politiek is een belangrijke berg omdat op die manier invloed kan worden uitgeoefend op de wetten van het land en zo weer invloed op de andere bergen. Het doel van deze strategie is om op elke berg op invloedrijke posities zoveel mogelijk koninkrijk-aanhangers te plaatsen. Deze zeven bergen vormen namelijk de cultuur en de geest van de mens. Het nastreven van de zeven bergen geeft zodoende uiteindelijke wereldheerschappij.
Dit mandaat wordt weer onderverdeeld in vier kleinere stappen: assimileren, illumineren, demonstreren en propageren. Dit betekent dat je eerst onderdeel wordt van een bestaande groep. Eerst gaat de minderheidsgroep over in de gevestigde orde. Daarna laat je je licht schijnen op de gang van zaken. Je gebruikt dus je kennis om te verhelderen en om nieuwe inzichten te introduceren. Met demonstreren laat je zien hoe de nieuwe methode ingevoerd zou kunnen worden. En dan is het tijd om deze nieuwe inzichten te verspreiden. Het begint eigenlijk best klein, maar als de invloed eenmaal staat, dan is het voor je het weet verspreid.
De leiderschap van de NAR is in handen van de hedendaagse ‘apostelen’ en ‘profeten’. Hiervoor is het herstel van de apostolische bediening nodig. De motivering voor apostelen en profeten ligt in de leer van de vijfvoudige bediening. Deze leer is gebaseerd op Ef. 4:11. En Hij heeft zowel apostelen als profeten gegeven, zowel evangelisten als herders en leraars.
Omdat iemand anders de plaats van Judas moest gaan innemen staan in Hand. 1:21-22 de voorwaarden voor een apostel beschreven. Petrus specificeert dat dit iemand moet zijn die zich vanaf de doop door Johannes tot de opname van Christus had aangesloten bij de volgelingen van Jezus. Alleen dan kan hij samen met de andere apostelen getuigen van de opstanding. De apostelen werden door Jezus geroepen en aangesteld, net zoals Paulus meerdere keren zegt door God geroepen te zijn als de dertiende en laatste apostel. Echter, in de NAR beslissen de mensen zelf wie er apostelen en profeten zijn.
Het fundament van het geloof, en dus de gemeente is gebouwd op de apostelen en de profeten met Christus als de hoeksteen (Ef. 2:19-20). De NAR gelooft echter dat het fundament opnieuw moet worden gelegd door de hedendaagse apostelen omdat het werd afgebroken door gebrek aan geloof. Dit nieuwe fundament wordt gelegd door o.a. genezingen en wonderen in zogenaamde Healing Rooms over de hele wereld. De apostelen zouden een nieuwe hoeveelheid geestelijke autoriteit hebben gekregen door de Heilige Geest. Maar ook is de claim dat de opdrachten voor een apostel niet meer alleen door de Heilige Geest komen, maar dat apostelen direct van God openbaringen krijgen. Zo is het voor een apostel in de NAR zelfs mogelijk dat deze boven Christus komt te staan. De rol van de apostel is absoluut gezag, dus autoritair. De autoriteit van Christus wordt door de apostelen overgenomen om zogenaamd te redden, te herstellen, te oordelen en te heersen.
De profeten geven directe boodschappen van God door. Samen met de apostelen maken de profeten deel uit van de uitverkoren elite, maar wel door de mens aangesteld, die optreedt met grote volmachten. 2 Petr. 1:21 zegt dat profetie nooit is voortgekomen uit de wil van een mens, maar dat mensen van Godswege gesproken hebben, gedreven door de Heilige Geest. Toch leert de NAR dat de profetische bediening er één is die te leren valt. Een profetische gave hoeft slechts te worden geactiveerd en geoefend. En dat kan tegenwoordig, ook in Nederland, op de school voor profetie. “Profeteren moet je gewoon doen!” is de titel van een boek daarover.
De gedachte achter de geestelijke oorlogsvoering is dat satan en de demonen door gelovigen aangevallen en gebonden kunnen worden. Gelovigen worden geacht om deze strijd in de hemelse gewesten aan te gaan. Bijvoorbeeld, om in een stad of gebied te strijden wordt oorlogsgebed en oorlogsaanbidding gebruikt om territoriale geesten te verslaan. Geestelijke oorlogsvoering kan zelfs worden geleerd in een “Spiritual Warfare Boot Camp”. Het gaat hier dus duidelijk om een offensieve strijd: een strijd van aanvallen en veroveren. Dit alles is dan gebaseerd op Efeze 6. Echter de geestelijke wapenrusting van Ef. 6 wordt ingezet in een defensieve strijd. Paulus onderstreept dat de geestelijke wapenrusting nodig is als verdediging. Een gelovige wordt juist aangevallen, vooral als deze de waarheid van het geloof gaat verkondigen. De wapenrusting beschermt om op alle punten voorbereid te zijn op deze aanvallen. En het doel van deze wapenrusting is duidelijk. Het gaat volgens Paulus om stand te houden, om te verdedigen. Nergens wordt aangegeven dat de defensieve strijd nu moet worden omgezet in een offensieve strijd. En dan is het nog maar de vraag of we wel de opdracht hebben om de demonische machten aan te vallen.
Als je een koninkrijk wil veroveren dan moet je inderdaad aanvallen. Dus de interpretatie van een offensieve strijd is een logisch gevolg van denken dat je een koninkrijk moet veroveren. Maar het blijkt dus helemaal niet Bijbels te zijn om de strijd aan te gaan met de demonen. Als gelovige gaat het er juist om te zorgen dat je de waarheid verkondigt. En als je dan de waarheid verkondigt en wordt aangevallen moet je stand houden. En om stand te houden heb je de verdediging van de geestelijke wapenrusting nodig. De gelovigen hoeven geen koninkrijk te veroveren, de gelovigen moeten de waarheid vertellen en zich verdedigen tegen de aanvallen. Judas schrijft in zijn brief dat de aarstengel Michaël in een strijd verwikkeld was met satan over het lichaam van Mozes. Maar de aartsengel durfde geen oordeel uit te brengen (het oordelen is immers de taak van God)! Als een aartsengel dat al niet durft; als die er niet de opdracht voor gekregen heeft, wie zijn wij dan om de strijd met de demonen aan te gaan?
De geschiedenis van de NAR en aanverwante leringen
De NAR is een gecompliceerd cluster van verschillende leringen, bedieningen, gebruiken en overtuigingen. De dominion theologie en dan specifiek de koninkrijk nu-theologie is al besproken. Maar er zitten sterke links met het welvaartsevangelie en de Word-of-Faith beweging (het geloof dat door het spreken van woorden van geloof we alles kunnen krijgen wat we willen). Daarnaast is de herstelde apostolische en profetische bediening een essentieel aspect van de NAR. Maar die leer is dan weer niet zo nieuw aangezien deze leer ook al door de Latter Rain beweging van de jaren 40 van de vorige eeuw werd geleerd. Ook het daaropvolgende Manifest Sons of God is onderdeel van de leer van de NAR. Dit is het geloof dat als kinderen van God we bestemd zijn om grote dingen te doen in de wereld en we overvloedige zegeningen, gezondheid, bovennatuurlijke krachten en oneindige genade van God kunnen opeisen. Zo blijken de verschillende leringen op allerlei manieren in elkaar te haken. De overeenkomst is dat ze allemaal claims maken op zaken die alleen aan de soevereine God toekomen om aan de mens te geven.
De NAR bouwt ook voort op de derde charismatische golf van de jaren 80 van de vorige eeuw en dan vooral de Toronto Blessing. In deze periode werkte Peter Wagner nauw samen met John Wimber. Terwijl Wimber zich distantieerde van de steeds extremere expressies, ging de derde golf over in een vierde golf. Een aantal van de nu vooraanstaande apostelen hebben hun basis in de beweging van Toronto Blessing.
Door velen wordt Wagner gezien als de oprichter van de NAR. Wagner schrijft dat hij zichzelf niet zozeer ziet als oprichter van de NAR maar meer als de eerste die de beweging observeerde en er in 1994 een naam aan gaf die aansloeg: de Nieuwe Apostolische Reformatie. De beweging is een reformatie omdat deze volgens Wagner net als de Protestantse reformatie een wereldwijde impact heeft. Het is apostolisch omdat het herstel van de apostolische bediening de meest radicale verandering is. En het is nieuw omdat de NAR toch anders is dan de toen bestaande apostolische kerken. Volgens Wagner zouden de verloren gegane taken van profeten en apostelen in 2001 zijn hersteld wat het begin van de tweede apostolische tijd markeert. Wagner zalfde zichzelf trouwens tot de eerste apostel van de NAR.
Ondertussen zijn deze leringen steeds meer onderdeel geworden van de charismatische wereld. En de laatste jaren is het netwerk een steeds grotere invloed gaan krijgen in veel charismatische kerken, maar ook interkerkelijke conferenties en op christelijke TV en radio. De muziek van o.a. Hillsong, Jesus Culture en de Bethel kerk is een belangrijke schakel in het uitbreiden van het netwerk en het infiltreren van veel kerken, ook de traditionele kerken en de evangelische gemeentes. Op dit laatste hoop ik in een volgend artikel verder op in te gaan.
Conclusie
Nou mist in dit hele verhaal nog het meest belangrijke onderdeel. Een antwoord op de vraag hoe je gered kan worden, of wat het evangelie nu eigenlijk inhoudt. Is het gek dat de NAR eigenlijk helemaal niet de focus legt op zondebesef en het kruis? Volgens de NAR zijn er eigenlijk twee verschillende evangeliën. Het evangelie van redding door het kruis, en het evangelie van het koninkrijk. Dit tweede evangelie is dus dat de kerk de controle in de maatschappij moet overnemen en een theocratie vormt. De NAR zegt dat de redding ondergeschikt is aan het bouwen aan de werkelijke opdracht; het koninkrijk op aarde. Als het nog niet duidelijk was wat een vals evangelie de NAR predikt dan is het nu wel overduidelijk!
De veranderingen die de NAR beoogt zouden een transformatie moeten geven in hoe we het geloof beleven en zouden vooral betrekking hebben op de leiding van de kerk, de aanbidding, het gebed, de zendingsdoelen en de andere kijk op de toekomst, etc. Maar al die uiterlijke veranderingen brengen een totaal ander evangelie. En daarmee worden eigenlijk alle doctrines van de gemeente wel op de een of andere manier onderuit gehaald of gewijzigd. Willen we net als de Protestantse Reformatie de focus leggen op de Bijbel, dan moet de Bijbel niet alleen genoemd worden, maar ook vooral juist worden geïnterpreteerd.
Paulus en de andere apostelen waarschuwden dat valse leraren en profeten de gelovigen zullen verleiden en spraken over het belang om op de hoede te zijn tegen bedrog. Deze waarschuwingen zijn nog steeds van belang, nu misschien wel meer dan ooit.
2 Tim. 4:3-5 Want er komt een tijd, dat (de mensen) de gezonde leer niet (meer) zullen verdragen, maar omdat hun gehoor verwend is, naar hun eigen begeerte zich (tal van) leraars zullen bijeenhalen, dat zij hun oor van de waarheid zullen afkeren en zich naar de verzinsels keren. Blijf gij echter nuchter onder alles, aanvaard het lijden, doe het werk van een evangelist, verricht uw dienst ten volle.
Irene Matzken
Bestuurslid B&O
Hedendaagse Profetie onder de Loep
Geliefden, gelooft niet iedere geest, maar beproeft de geesten, of zij uit God zijn. 1Joh.4:1
Het Nieuwe Testament staat vol met waarschuwingen tegen valse profeten en valse leraars. Onze God waarschuwt zijn kinderen vanuit Zijn grote barmhartigheid hiervoor. De situatie is namelijk zeer ernstig. Waar ‘vele’ valse profeten zijn uitgegaan in de wereld zijn de valse leraars de gemeente binnengeslopen (1Joh.4:1b; Jud.1:4; 2Pet.2:1-2). ‘Heimelijk’, stiekem en listig voeren zij hun dwalingen in naar het voorbeeld van hun meester, de vader van de leugen. Ze gebruiken de Bijbel, noemen de naam van Jezus, zijn zeer ijverig en komen over als betrokken en zorgzaam, als ‘dienaars van de gerechtigheid’ (2Kor.11:15) maar het zijn ‘bedriegers’ (2Tim.3:13).
We herkennen hen aan hun verdraaiing van de Schrift, het Woord van God. Binnen de charismatische beweging wordt door deze misleiders de nadruk gelegd op de ervaring naast de Bijbel. Als het gaat om de Heilige Geest, dan is Deze er volgens hen vooral om ons iets te laten ervaren, iets te laten beleven. Zo las ik in een interview met Jarno van Dijk op revive.nl dat hij zegt: ‘Ik wilde dat ook, God ervaren’. Over de Heilige Geest zegt hij: ‘Hoe Zijn gaven werken en hoe je Hem kunt ervaren in je dagelijkse leven’. Als het gaat om de genadegaven die de Geest uitdeelt, leggen deze leraars altijd de nadruk op het uiterlijke effect, dat wat beleefd moet worden i.p.v. op de innerlijke groei. Zo ook als het gaat over profetie en het profeteren waar ik in dit artikel naar wil kijken.
Sander Wuister, een zelf benoemde ‘profeet’, schrijft op zijn website woordenvanleven.nl: ‘profetie is leven spreken’. Over hem is verder te lezen: ‘Hij profeteert graag over mensen, in het bijzonder leiders, om ze te bemoedigen en (door de Geest) in hun kracht te zetten. Daarnaast activeert hij anderen in profetie’. Hiermee is hij één van de vele charismatische misleiders die vandaag actief zijn in de kerken en gemeenten. Allerlei ‘scholen’, organisaties, conferenties en cursussen schieten als paddenstoelen uit de grond. Profetie is ‘hot’.
Wuister verwoordt wat al deze initiatieven nastreven: ‘Ik wil profetie normaal maken in elke lokale kerk’. Als een vloedgolf overspoelt dit soort gedachten nu dus christenen die niet genoeg zijn gefundeerd in Gods woord. Deze valse profeten dringen overal binnen om hun verderfelijke onderwijs aan de man te brengen. Hierdoor worden velen misleid door zich te richten op een ervaring en niet op de Christus der Schriften via het geloof, het gericht zijn op ‘er staat geschreven’.
Profetie is, zeggen deze misleiders, het ‘verstaan van Gods stem’ en het ‘ontvangen’ van ‘een woord van kennis’ over iemand. Dit kan zijn een droom, een visioen, een plaatje of een indruk. Hiervoor moet men zich openstellen. Er wordt ook vrijwel altijd beweerd dat christenen moeten leren ‘oefenen’ en ‘uitstappen’. Er zijn zelfs ‘profetenscholen’. Op woordenvanleven.nl lees ik: ‘In het tweede uur gaan we met elkaar aan de slag om zelf te oefenen met Gods stem verstaan en profetie. Uitstappen in profetie is soms spannend. Daarom zetten we een cultuur van kwetsbaarheid neer, waarin je mag leren Gods stem te verstaan zonder veroordeling’.
Deze zaken zijn afkomstig uit het rijk der duisternis en zijn niet van God. En de waarzeggers schouwen leugen; ook spreken zij van valse dromen, zij troosten [met] vluchtige woorden (Zach.10:2b). Onder ‘profetie’ verstaan we:
A: het doorgeven van toekomstige gebeurtenissen zoals Agabus doet in Hand.11:28, 21:11. Dit is hoogst uitzonderlijk en bovendien matigt Agabus zichzelf niet aan dat hij een profeet is. De hongersnood die hij voorspelde kwam. Iedere profeet die iets voorzegt wat niet uitkomt, ook al is het maar eenmaal, is een valse profeet (Deut.18:20-22). In 1Tim.1:18 en 4:14 vinden we dat er profetieën waren uitgesproken over de dienst van Timotheüs. Dit vond niet plaats in een sfeer van voorspelling maar was een herkenning van de gaven die in Timotheüs aanwezig waren door de Geest van God (zie Hand.16:2).
B: Het openbaren en doorgeven van de waarheid door de Heilige Geest. Dit laatste wordt ook wel ‘profeteren’ genoemd en is de normale orde van God. Dit profeteren is volgens de Bijbel niet het ‘openstellen’ voor ‘de stem van God’, ook niet ‘leven spreken’, maar het spreken vanuit het geopenbaarde woord van God tot vermaning, bemoediging en/of opbouwing van de gemeente (1Kor.14:3,12). Dit is het geestelijk opgroeien tot Christus, tot een ‘volwassen man’ (Ef.4:16). Een volwassen christen heeft dan in Christus alles wat hij/zij nodig heeft. Dit is het doel van de Heilige Geest; Hij geeft dat wat ‘nuttig’ is, 1Kor.12:7.
Paulus schrijft in Rom.12:6 en in 1Kor.12:10 over profetie als één van de genadegaven die de Geest hiervoor uitdeelt. In de begintijd van de gemeente was het woord van God nog niet volledig op schrift gesteld en dus brachten profeten nieuwe openbaringen van de waarheid. Het waren door de Geest geïnspireerde predikers. Samen met de apostelen legden zij zo eenmalig het fundament van de gemeente (Ef.2:20). Deze profeten kennen wij vandaag dus niet meer, het fundament is immers gelegd.
In deze tijd schreef Paulus de brief aan Korinthe, toen ook de talen nog een ‘tekengave’ waren (1Kor.14:21-22). De gave van profetie werd nog gebruikt om openbaringen door te geven die pasten bij de nieuwe bedeling van de gemeente. De ‘vleselijke’ (1Kor.3:1-3) Korinthiërs moesten gecorrigeerd worden in hun ik-gerichte gebruik van de genadegaven. De talen werden door hen beschouwd als het hoogst haalbare, terwijl men de stichting van de anderen uit het oog verloren was. ‘Wie in een taal spreekt, bouwt zichzelf op, maar wie profeteert, bouwt de gemeente op’, 1Kor.14:4.
Paulus schrijft daarom aan hen dat God ‘sommigen’ als eerste in de gemeente heeft gesteld en wel apostelen, profeten en leraars (1Kor.12:28). Het onderwijzen van gelovigen heeft dus de eerste, hoogste prioriteit. Destijds bestond dat dus mede uit ‘een openbaring’, 1Kor.14:26. Nu, tweeduizend jaar later is het doel van de Heilige Geest dat christenen opgroeien in de afgeronde, geopenbaarde waarheid (Ef.4:15). Dit is de gezonde leer zoals wij die vinden in het Nieuwe Testament. Zo kunnen we profeten toetsen door te luisteren of hun woorden overeenkomen met het geschreven woord van God. Paulus schrijft: Veracht de profetieën niet, maar beproeft alles, behoudt het goede, 1Thes.5:20-21.
De Geest ‘van de waarheid’ (Joh.16:13) is Degene die leidt in de waarheid en christenen gebruikt opdat die anderen versterken in ‘het geloof’, Ef.4:12. Geduldig wil de Geest gelovigen op deze wijze onderwijzen over hun identificatie met een gekruisigde, opgewekte en opgevaren Christus. In 1Kor.14 is de hele bedoeling van Paulus dat dit ‘profeteren’ gebeurt via begrijpelijke woorden. Niemand verstaat immers een vreemde taal. Gelovigen worden zo vermaand als zij afdwalen van de waarheid en vertroost en opgebouwd doordat zij groeien in het geloof. Dit houdt in dat in de ‘innerlijke mens’, het hart, de waarheden over de Heer Jezus worden opgenomen zodat daaruit geleefd kan worden in de praktijk (zie Ef.3:17 waar Paulus bidt dat Christus woont in de harten). Gelovigen worden zo ‘gesterkt’ doordat zij de ‘hele waarheid’ leren kennen (Joh.16:13).
Petrus schrijft: ‘Als iemand spreekt, laat het zijn als uitspraken van God’, 1Pet.4:11. De luisteraar merkt hierdoor in diens geweten dat hij/zij zich in de aanwezigheid van de HEERE God bevindt. In het boek Handelingen vinden we daar geregeld voorbeelden van.
En Judas en Silas, die zelf ook profeten waren, vertroostten de broeders met vele woorden en versterkten hen, Hand.15:32.
Dit profeteren, het spreken van woorden van waarheid vanuit de Bijbel heeft niets met ‘oefenen’ of ‘uitstappen’ te maken. Maar aan ieder wordt de openbaring van de Geest gegeven tot wat nuttig is (…) Maar al deze dingen werkt één en dezelfde Geest, die ieder afzonderlijk toedeelt zoals Hij wil’, 1Kor.12:7,11.
Aan de gemeente in Korinthe schrijft Paulus: ‘Jaagt naar de liefde en streeft naar de geestelijke uitingen, maar vooral, dat u mag profeteren’ (1Kor.14:1). De Geest deelt uit aan wie Hij wil, maar de hele gemeente is verantwoordelijk als het gaat om de regulering van de gaven, d.w.z. dat zij het stimuleert en bewaakt om de opbouwende gaven leidend te laten zijn. ‘Laat alles gebeuren tot opbouwing’, 1Kor.14:26b. Hiermee bedoelt de apostel het (tijdens de samenkomsten) profetisch spreken vanuit het geopenbaarde woord van God, anders kon hij niet schrijven ‘laten de anderen het beoordelen’, vs29b. Iedere uiting in de gemeente behoort getoetst te worden. Vergelijk dit met wat er op de website van een ‘profetenschool’ staat:
Wij oefenen:
‘Indrukken’, ‘woorden’, ‘beelden’, ‘profetische woorden voor elkaar’ zijn niet te beoordelen door de anderen aan de hand van Gods Woord, het is alles subjectief. De trainingen zijn ondanks dat alweer volgeboekt lees ik op hun website. Wat een tragiek! Waarom hebben dit soort ‘trainingen’ dan zo’n aantrekkingskracht? Het is de zucht naar een beleving, een ervaring, iets dat ons uittrekt boven het ‘gewone’ leven. Eva werd verleid doordat zij ‘als God’ wilde zijn, hoewel ze de vrije toegang had tot de boom van het leven. Dat was voor haar kennelijk niet genoeg en dus speelde de slang in op haar verlangen naar ‘meer’. Wat is er nu bijvoorbeeld mooier dan ‘woorden van leven spreken’ zoals Sander Wuister dit voorstelt? Zo worden veel christenen misleid doordat zij dit verlangen hebben naar ‘meer’ naast het geschreven Woord van God. Op dit verlangen komt het rijk der duisternis in actie met haar talloze listen en leugens waaronder het ‘uitstappen’ in profetie.
De ‘profeten’ die ons dit voorhouden zijn daarom misleidende profeten. Ze leren anderen ontvankelijk te worden voor invloeden uit de afgrond; de wereld van de demonen waar ze zelf door worden gebruikt. Zonder het te weten stellen argeloze christenen zich open voor een andere geest, die van misleiding. Men denkt vaak oprecht dat de Heilige Geest aan het werk is, ‘want er gebeurt toch wat’ maar men heeft niet door dat het een andersoortige geest is die een ‘andere Jezus’ voorstaat (2Kor.11:4). De HEERE waarschuwt in Deut.13:1-5 dat als een profeet woorden spreekt die niet overeenkomstig Gods woord zijn terwijl deze toch een wonder of een teken verricht, dat men deze ‘profeet’ moest doden. Zo ernstig neemt de HEER God het misbruik van Zijn woord en de misleiding van zijn volk.
Maar gij, geliefden, bewaart uzelf in de liefde Gods, door uzelf op te bouwen in uw allerheiligst geloof en door te bidden in de heilige Geest, verwachtende de ontferming van onze Here Jezus Christus ten eeuwigen leven. En weest ook barmhartig jegens sommigen, die twijfelen, redt hen door hen uit het vuur te rukken, maar weest jegens anderen barmhartig in vreze, uit afkeer zelfs van het kleed, dat door het vlees bevlekt is. Hem nu, die u voor struikelen kan behoeden en onberispelijk doen staan voor zijn heerlijkheid in grote vreugde, de enige God, onze Heiland, zij door Jezus Christus, onze Here, heerlijkheid, majesteit, kracht en macht vóór alle eeuwigheid, èn nu èn in alle eeuwigheden! Amen. (Judas20-25)
Dirk-Jan Jansen
K-pop Demon Hunters; Populaire film roept vragen op
Het is de meest bekeken film ooit op Netflix, met meer dan 325 miljoen views in een korte tijd 1. Grote kans dat u weleens gehoord heeft van de film K-Pop Demon Hunters. En zo niet dan zullen ongetwijfeld uw kinderen of kleinkinderen hier mee te maken krijgen op school. Mijn eigen kinderen -basisschool leeftijd- krijgen er regelmatig mee te maken. Alleen al door vriendjes en vriendinnetjes die herhaaldelijk de aanstekelijke songs van deze film zingen. Zoals de titel van de film aangeeft, draait de film om het verjagen van demonen. Dat klinkt al best afschrikwekkend, maar is in deze huidige tijd niet meer zo’n harde alarmbel. Zo eenvoudig als allerlei streamingsdiensten worden aangezet, zo gemakkelijk sijpelen ook de invloeden van deze film (christelijke) huisgezinnen binnen.
De moeilijkheid met deze film is dat halve waarheden en mooi verpakte leugens door elkaar lopen, waardoor zelfs zo’n vreesaanjagende kinder(!)film door sommigen gezien wordt als christelijk verantwoord. Hoofdpersoon Rumi zou bijvoorbeeld als type van de ‘Messias’ kunnen worden gezien in de strijd tegen de demonische wereld. Mijn kinderen vragen regelmatig waarom wij ergens niet naar kijken, terwijl het volgens hen lijkt alsof bijna iedereen dat wel doet. Dat levert mooie gesprekken op, maar soms ook vragen waar je even over na moet denken. Een jongen uit de klas van mijn zoon vroeg laatst: Het is toch juist goed dat er in de film gestreden wordt tegen demonen? Een scherpe vraag die blijkbaar leeft in een kind dat binnen de christelijke wereld opgroeit. Deze vraag wil ik gebruiken als leidraad in dit artikel. Is het strijden tegen demonen, zoals weergegeven in de film, iets goeds en Bijbels? Je zou kunnen zeggen: strijden ook wij niet tegen het kwaad van satan en zijn gevallen engelenleger? En daarnaast wil ik kijken naar de misleidende boodschappen over mensbeeld, zonde, vergeving en zelfacceptatie, die de kinderen ontvangen door het kijken naar de film.
Waar gaat het over?
De film gaat over K-Pop (Koreaanse pop) demonenjagers. Een fictieve K-Pop meidenband, genaamd Huntrix, is de nieuwste in een lange rij van muzikanten die in het geheim de taak hebben om op demonen te jagen en ze te doden. Hun ultieme doel is daarbij om de Honmoon (de barrière die de wereld beschermt tegen het demonenrijk) te versterken via hun K-Pop muziek. Rumi, de hoofdzangeres van Huntrix, verbergt een duister geheim. Ze heeft de veelzeggende demonische tekens (in de film “patterns”) en deze verspreiden zich over haar lichaam.. De patronen lijken op een soort littekens die bij zwakte en onzekerheid groter worden en duiden op demonie. Hoe meer de patronen zich verspreiden, hoe meer ze deze wil verbergen. Maar ze tasten zelfs haar stem aan; precies datgene wat ze nodig heeft om de wereld te beschermen. De Honmoon wordt immers versterkt door de liedjes die ze zingt. Ondertussen probeert een demonische boyband, The Saja Boys, de fans van Huntrix te stelen en uiteindelijk ook hun geesten. Rumi wordt verliefd op de leadzanger van The Saja Boys, Jinu. In de film wordt duidelijk dat Jinu vroeger menselijk was, maar zo werd gekweld door zijn schuldgevoel over het verraden van zijn familie, dat Gwi-ma (de satan-figuur) de controle over zijn ziel overnam. Daardoor is hij nu een demoon. Uiteindelijk moeten zowel Rumi als Jinu zichzelf accepteren, inclusief hun schaamte en schuldgevoelens, om bevrijd te worden van Gwi-ma. En dat is meteen ook het overkoepelende thema van de film; zelfliefde en acceptatie van het verleden (inclusief je fouten) veroorzaken of brengen bevrijding.
Wat is het doel van de maker?
Als je zo leest waar het over gaat, bekruipt u misschien al een onbehagelijk gevoel. En toch is deze film, zoals ik al eerder schreef ook populair onder christenen. Op YouTube kwam ik zelfs video’s tegen waarin werd opgeroepen om juist deze film met kinderen te gaan kijken, omdat er christelijke lessen in zouden zitten. Ik wil daarin een evenwichtig tegengeluid geven. Laten we nu eerst eens kijken wie de bedenker is en wat de motieven waren om deze film te maken. Iets wat u ook met uw (klein)kind kunt doen. Maggi Kang is het brein achter de film. Zij is een vrouw die opgroeide in Canada, maar haar roots in Zuid-Korea heeft. Haar bedoeling was om niet alleen de Koreaanse popcultuur te tonen (K(orean)-Pop), maar ook de mythologie van het land onder de aandacht te brengen2. De Koreaanse mythologie is sterk beïnvloed door het sjamanisme3. En dit is een heel belangrijk onderdeel van de film. Dit sjamanisme wordt in de film gepraktiseerd door een westers aandoende jongerenband, waardoor het voor een zeer breed publiek een gevoel van herkenbaarheid opwekt. Dat maakt het nu juist zo listig. Het is dus de bedoeling van de maker om kinderen en volwassenen kennis te laten maken met de wijsheden van het sjamanisme en niet om ons te onderwijzen in de Bijbelse waarheid.
Koreaanse spiritualiteit en Bijbels denken
Lichaam en geest
Het gaat in de film steeds over demonen en mensen die meegetrokken worden in het demonenrijk. Om de diepere verschillen tussen het Bijbelse denken en de gedachtegang in de film helder te krijgen, vergelijken we de sjamanistische visie op lichaam en geest met wat de Bijbel hierover leert. Volgens de Bijbel bestaat de mens uit geest, ziel (immaterieel en onzichtbaar) en lichaam (materieel en zichtbaar). Wanneer iemand sterft, wordt het lichaam gescheiden van geest en ziel; het lichaam blijft achter in de aarde, maar de ziel/geest gaat naar Christus indien die aan Christus toebehoord. De geest leeft dus verder bij God, ook al is het lichaam gestorven. Na de dood is de geest niet meer verbonden met deze wereld. Tijdens het leven horen geest en lichaam bij elkaar. Het lichaam is belangrijk (en dus niet afgedankt) en zal door God uiteindelijk worden hersteld bij Zijn wederkomst. Mensen die niet in Christus gestorven zijn, zullen gescheiden zijn van God. Hun geest verblijft in het dodenrijk tot het oordeel. Dit kun je o.a lezen in Openbaring 20:11-15, Lukas 16:19-31, 2 Petrus 2:9 God heeft het contact tussen overledenen en levenden verboden terrein verklaard (Deuteronomium 18:10–12) voor zowel gelovig als ongelovig. Religies die zich daar wel mee bezig houden, zijn in zonde. Het contact dat mensen denken te hebben met overledenen, is een misleiding.
In het Sjamanisme bestaat een mens uit een geest en een lichaam, maar de geest (hon), kan het lichaam ten alle tijden verlaten4. Dus het lichaam hoort niet bij de geest en is eigenlijk ondergeschikt. De geest kan een andere vorm aannemen en ergens intrekken. De werelden van mensen, geesten, demonen en overledenen gaan dwars door elkaar heen. Dit alles moet in hun visie in balans zijn. Geesten kunnen volgens hen boos en verdrietig zijn en dus emoties hebben, rondgaan en mensen beïnvloeden. Jinu, de leider van de Saja Boys, wordt neergezet als een demonisch wezen, maar is ook een mens. Zijn ‘hon’ is gevangen vanwege zijn egoïstische daden naar zijn familie. Nu zit hij vast in een schuldgevoel en misleidt anderen door hen te pakken op hun zwakte. In de film zijn de demonen allemaal misleide geesten die bevrijd moeten worden. (als kijker krijg je een gevoel van medelijden met hen)
Het mensbeeld is dus anders dan de Bijbel ons leert en daarom zeer misleidend voor de jonge kijkers. Dit zit hem dan vooral in de gedachte dat je geest tijdens het leven losgekoppeld kan worden van het lichaam wanneer je een onzekerheid of zwakte toont. Je zou dan dus gegrepen kunnen worden door een demoon of zelf veranderen in een demoon. Ook Rumi lijkt gegrepen te worden door Gwi-Ma telkens wanneer zij onzeker is. Wat een angstige gedachte dat we een demoon kunnen worden als we onzeker zijn, maar dit is wel wat de film de kinderen toont. De Bijbel leert ons dat we iedere gedachte onder Gods heerschappij mogen brengen en dat Hij onze paden recht zal maken, ook als we onzeker zijn. “Ken Hem in al uw wegen, en Hij zal uw paden recht maken” Spreuken 3:6 en ook deze tekst geeft hierin helderheid: “Wij breken valse redeneringen af en elke hoogte die zich verheft tegen de kennis van God, en wij nemen elke gedachte gevangen om die te brengen tot de gehoorzaamheid aan Christus.” 2 Korintiërs 10:5 Elke gedachte, onzekerheid of zwakte mag je dus brengen tot gehoorzaamheid aan Christus. Kolossenzen 3:2 roept ons ook op om de dingen te bedenken die boven zijn, daar waar Christus is. En is daarmee een aanmoediging om dat wat je onderuit haalt niet te bedenken. Gelukkig kent God onze gedachten. Lees maar eens heel Psalm 139, waarbij de laatste verzen hier goed bij passen: “Doorgrond mij, o God, en ken mijn hart, beproef mij en ken mijn gedachten. Zie of er bij mij een schadelijke weg is en leid mij op de eeuwige weg.”
Zonde belijden of healing?
In het Sjamanisme is geen sprake van zonden. Er is dan ook geen behoefte aan ‘vergeving’. Er is behoefte aan genezing, healing door een sjamaan. In de film zijn de drie meisjes van de HuntriX vrouwelijke sjamanen: mudang5. Ze zijn een brug tussen de mensenwereld en de geestenwereld. In het Koreaans sjamanisme word je vaak sjamaan door erfelijkheid en ook dat zie je terug bij Rumi die de taak overneemt van haar moeder. Zij heeft de taak om de wereld te healen. Dit Sjamanistische ritueel zie je aan het begin van de film. Vanuit het Koreaanse gedachtegoed zal de wereld gered worden van energieën die uit balans zijn, wanneer alles weer in harmonie is. Dat is de essentie van healing. In Gods ogen hebben we geen healing nodig, maar een compleet nieuw leven. Er is geen sprake van disbalans in de Bijbel, maar van een zondeval die de Schepper en de mens van elkaar gescheiden heeft. Er is een onoverbrugbare kloof. De mens kan zichzelf niet meer in Gods aanwezigheid brengen. Alleen Gods Zoon kan deze kloof overbruggen. Alleen Zijn plaatsvervangende dood brengt verzoening voor onze in zonde gevallen mensenlevens.
De film gaat dus ook hierin uit van een ander beeld over goed en kwaad. Waar geen zonde is, is geen vergeving nodig. Het Sjamanisme gaat er van uit dat de mens van nature goed is, maar dat verstoringen van emoties en energieën de balans kunnen verstoren. Muziek speelt een hele belangrijke rol. Klanken kunnen in rituelen de boze geesten verdrijven en gelukkig stemmen terwijl verkeerde klanken het kwaad aantrekken De songs in de film hebben duidelijk ook deze functie en zijn dus eigenlijk onderdeel van een sjamanistisch ritueel.
Verlossing vinden in jezelf
Terugkomend op het zondeaspect. Als er dus geen vergeving nodig is of het erkennen van schuld tegenover de Schepper (en de ander!) tegen wie je gezondigd hebt dan kom je uit bij een andere oplossing. De film richt zich dan ook op het accepteren en omarmen van ons verleden. Geen vergeving en geen erkennen van ‘ik ben verkeerd geweest’ en ik heb een Verlosser nodig, maar verlossing vinden in jezelf. De grote strijd in de film loopt af met een overwinning van Rumi waarbij ze er voor uit komt dat ze half demoon is en zich niet meer schaamt voor haar verleden en haar “patterns” aan iedereen laat zien in een song. De boodschap is dus: ik ben wie ik ben, ik accepteer het en ik kom er voor uit. En dat lijkt aan de ene kant heel mooi en het lijkt zelfs christelijk om met je verleden in het licht te komen, maar in deze climax ontbreekt de Verlosser van schuld tegenover God! De balans en harmonie worden hersteld door deze krachtige daad van Rumi waarmee ook de “Golden Honmoon” over de aarde gaat. De verlossing voor alle geketende mensen en demonen is haar zelfacceptatie.
Verlossing in Christus
Maar leert de Bijbel ons niet juist onze verlossing te zoeken in Christus, buiten onszelf. Natuurlijk leert Gods Woord niet dat we onszelf naar beneden moeten praten. Destructieve en neerslachtige gedachten mogen we bij Hem brengen, zoals we al eerder lazen. Nare gedachten kunnen ook zeker ingefluisterd worden door de satan. Hij kan influisteren, maar ons niet afpakken van God. Als we eenmaal bij Christus horen, is Hij onze veilige Vesting. Zonder Christus zijn we overgeleverd aan onze zondige natuur en deze leidt weg van God, tot het verderf. Daarom hebben we een Verlosser nodig. Maar Zijn verlossing gaat niet zonder het erkennen dat we het zelf niet kunnen. De dingen die wij in het verleden (of heden) verkeerd gedaan hebben, moeten wel beleden worden. Zoals Jinu in de film schuld heeft aan het benadelen van zijn familie. Wanneer de film werkelijk christelijk zou zijn, zou het volgende een beter verloop van de film zijn. Jinu zou zijn schuld moeten belijden voor God en het offer van Christus moeten aannemen en zal dan verlost zijn van de aanklacht en zijn zondelast! Dan zou er werkelijk vreugde zijn in de vergeving. En in het geval van Rumi, die zich schaamt voor haar half demoon zijn en de patterns op haar huid: zij zou tot de Vader moeten gaan en belijden dat ook zij met zonde overgoten is en leunen op het volbrachte reddingswerk van haar Verlosser. Eenmaal in het Licht gekomen, zouden beiden een nieuwe schepping worden in Christus. 2 Korinthe 5:17 zegt: “Daarom, als iemand in Christus is, is hij een nieuwe schepping: het oude is voorbijgegaan, zie, alles is nieuw geworden.”
Geestelijke wapenrusting
Tot slot is het goed om terug te komen op de vraag van de jongen aan het begin van dit artikel. Het jagen op demonen door gelovigen is geen Bijbelse opdracht6. Een demoon is een gevallen engel die geen toegang heeft tot de fysieke wereld. Het is gelovigen niet toegestaan om contact met hen te zoeken. (Deuteronomium 18 :10-12) Dat zal niet voor niets zijn. Daarmee erkent de Bijbel wel het bestaan van demonen. Dit zijn alleen geen mensen of overledenen (zoals in de film), maar een leger van satan. Engelen die bewust tegen God gekozen hebben en Zijn reddingsplan kapot willen maken. Lees eens Openbaring 12:7-9. Zij opereren onder de beperking die God hen geeft, want ze wijken voor het spreken van de Heere Jezus of het noemen van Zijn Naam. Hiervan is veel te lezen in het Nieuwe Testament (Bijvoorbeeld Markus 5:1-13 en Lukas 10:17). Hun invloed is subtiel en geniepig en richt zich zeker ook op ons denken. Twijfel zaaien, inspelen op de oude mens, aanklagen, maar het hoogste doel is onze blik afwenden van het verlossende werk van de Heere Jezus. Als christen hoef je niet te jagen op demonen. Het is belangrijk om te weten dat we vanuit onze oude mens ook niet kunnen strijden tegen satan en zijn handlangers. Wij zijn onmachtig en onbekwaam om ons hiertegen te verweren. Want deze geestelijke worsteling gaat ons kunnen te boven. Wij hebben de opdracht om onze geestelijke wapenrusting aan te trekken. (Efeze 6) Dit is bedoeld om ‘staande’ te kunnen blijven! Door de geestelijke wapenrusting te dragen, zijn we veilig voor de ‘listige omleidingen of verleiding’ van de duivel. K-Pop Demon Hunters overtuigt de jonge kijkers dat bevrijding in onszelf te vinden is. Daarmee lijkt deze film dan ook weer een meesterzet van “de vader van de leugen.” Wees waakzaam op uzelf en uw kinderen voor deze ‘listige omleiding’! Efeze 6:11.
1 https://nl.wikipedia.org/wiki/KPop_Demon_Hunters
2 https://www.elle.com/nl/lifestyle/films-tv/a70344092/maggie-kang-kpop-demon-hunters-interview-2026/
3 Sjamanisme draait om het in balans brengen van alle facetten van het leven. Contact met de natuur en bewustzijnsontwikkeling nemen daarbij een vooraanstaande plaats in. Een duidelijk kenmerk van sjamanisme is het uitgangspunt dat we omringt zijn door allerlei vormen van energie, die we op aardse wijze niet waar kunnen nemen. Zo’n energie wordt meestal een geest, een ziel of een spirit genoemd. https://centrumlumos.nl/sjamanisme/
4 https://en.wikipedia.org/wiki/Soul_flight
5 Mudang (vrouwen)voeren rituelen uit om contact te leggen met geesten voor genezing en spirituele raad.
6 In ernstige gevallen komt het voor dat iemand bezeten kan zijn door een demoon. Deze persoon is dan bezig geweest met zeer occulte praktijken. In deze gevallen moet er gebeden worden voor bevrijding.
Speciaal voor de jonge lezer
Kan ik naar K-Pop demon Hunters kijken?
Zingen jouw vrienden op school ook weleens de liedjes uit de film K-Pop Demon Hunters? Of heb je de film weleens gezien? De songs klinken krachtig en blijven zo in je hoofd hangen. In de film vechten ze tegen duistere demonen om de wereld te redden. Dat klinkt eigenlijk heel goed, toch? Want wie wil nou niet dat het goede overwint over het kwaad. Maar als je goed kijkt naar wat de film eigenlijk vertelt, zie je dat het heel anders is dan wat de Bijbel ons leert. Hier zijn drie dingen om over na te denken:
Waar komt bevrijding vandaan?
In de film moeten Rumi en Jinu heel hard hun best doen om zichzelf te redden. Ze moeten “van zichzelf leren houden” en “zichzelf accepteren” om de demonen te verslaan. De film zegt eigenlijk: De oplossing zit in jezelf.
Wat zegt de Bijbel? De Bijbel zegt dat we de strijd tegen het kwaad niet alleen kunnen winnen. Wij zijn soms onzeker, maken fouten of doen verkeerde dingen en dat is zonde. De oplossing zit niet in onszelf, maar bij de Heere Jezus. Hij bevrijdde ons van de zonde door aan het kruis te sterven en daarna op te staan. Je kunt de bevrijding niet in jezelf zoeken: Hij wil jouw Verlosser zijn!
Kun je een demoon worden?
In de film krijgt Rumi rare vlekken op haar huid als ze onzeker is. Het lijkt wel of ze een demoon wordt als ze zich zwak en onzeker voelt. Dat is best een enge gedachte: dat je een demoon kunt worden als je bang of onzeker bent.
Wat zegt de Bijbel? In de Bijbel zijn demonen geen mensen die vroeger geleefd hebben of mensen die onzeker of zwak zijn. Het zijn gevallen engelen die tegen God hebben gekozen. Je kunt dus nooit zomaar een demoon worden, zoals in de film! Als je bij de Heere Jezus hoort, ben je een kind van God. Zelfs als je een dagje onzeker bent, houdt Hij je stevig vast. Vertel al je bange gedachten aan Hem.
Moeten wij op demonen jagen?
De meisjes in de film zijn “demonen jagers”. Ze zoeken de demonen op om tegen ze te vechten.
Wat zegt de Bijbel? God zegt in de Bijbel dat we juist geen contact moeten zoeken met de wereld van geesten en demonen. Dat is een terrein waar wij niet mogen komen. Wij hoeven niet op jacht te gaan. Onze opdracht is veel mooier: we mogen onze “geestelijke wapenrusting” aantrekken (Efeze 6). Dat betekent dat we dicht bij de Waarheid (de Bijbel) blijven en op God vertrouwen. Dan beschermt Hij ons, zodat we stevig blijven staan.
Om met je ouders over te praten
De maker van de film heeft veel ideeën gebruikt uit een ander geloof: het sjamanisme. Daarin denken ze dat alles met “energie” en “balans” te maken heeft. Maar wij mogen weten dat de Heere God Zijn Zoon naar deze wereld gezonden heeft, opdat een ieder die in Hem gelooft niet verloren gaat, maar eeuwig leven heeft. Wanneer je films kijkt of muziek luistert, onderzoek dan eerst wat de bedoeling van de maker is en kijk of dit past bij een leven met Christus. Heel veel zegen toegebeden!
Is ‘The Send’ de Grote Opdracht?
Is ‘The Send’ de Grote Opdracht?
De organisatie ‘The Send’ is in 2019 opgericht in Amerika en begon met haar eerste grote bijeenkomst in Orlando, Florida op 23 februari 2019. Daarna volgden meer bijeenkomsten, in Amerika en ook in andere landen. In 2026 wordt dit fenomeen ook in Nederland geïntroduceerd. Vanaf begin februari is men begonnen met lokale bijeenkomsten en er volgen nog meerdere hiervan alvorens op 24 oktober 2026 een grootschalige 10-uur-durende bijeenkomst in Utrecht te houden waar men hoopt op 15.000 bezoekers. Wat is deze beweging en vooral, wat is de achtergrond ervan? Dat bekijken we in dit artikel.
Het doel van ‘The Send’
Volgens de Nederlandse website is ‘The Send’ “een beweging die jongeren enthousiast wil maken om het evangelie actief uit te dragen.” [1] Op het eerste gezicht lijkt dit een mooi initiatief. Voor jongeren zou het ook zeker bemoedigend zijn om met anderen samen te kunnen komen en zich gesteund te voelen in hun geloof. Maar hoe maakt men op deze bijeenkomsten de jongeren enthousiast en vooral, welk evangelie gaan zij dan actief uitdragen? Dat zijn de essentiële vragen.
De Amerikaanse website heeft nog een iets andere bewoording over hun missie: “The Send is een wereldwijde campagne die gelovigen en kerken activeert tot een levensstijl van op Christus lijkende actie.” [2]
Wat betekent dat, een levensstijl van op Christus lijkende actie (engels: Christlike)? Het kan namelijk van alles betekenen. Is dat alleen een levensstijl, gaat het hier om het ware evangelie of is het iets ertussenin? Om iets meer grip te krijgen op waar ‘The Send’ vandaan komt, heb ik me verdiept door wie het is opgericht. Die geschiedenis is best ingewikkeld, want je komt van alles tegen, zoals nauwe samenwerking met de Nieuw Apostolische Reformatie en overtuigingen vanuit de Latter Rain-beweging, profetieën en dromen en mantels (bedieningen) overnemen van overleden leiders. Om het zelf beter te begrijpen, heb ik een aantal filmpjes bekeken van bijeenkomsten waar de oprichter, Lou Engle spreekt om zo te horen wat zijn missie is en wat hij nu eigenlijk gelooft, en ook filmpjes van bijeenkomsten van ‘The Call’ en ‘The Send’ in Amerika. [3]
‘The Send’ komt voort uit ‘The Call’
‘The Send’ komt voort uit een eerdere beweging, de vasten- en gebedsbeweging ‘The Call’. ‘The Call’ is een beweging die de nadruk legt op gebed, aanbidding en vasten voor spirituele doorbraak. Deze beweging is gestopt in 2018. [4] Het begon allemaal in september 2000 nadat Lou Engle een profetie zou hebben ontvangen om een grote jeugdbijeenkomst te houden in de National Mall in Washington, D.C. Verdere ‘The Call’-evenementen zouden vervolgens in steden door het hele land worden gehouden. Engle gelooft dat bijeenkomsten zoals ‘The Call’ noodzakelijk zijn om te voorkomen dat goddelijk oordeel in de Verenigde Staten plaatsvindt vanwege legale abortus en de acceptatie van homoseksualiteit in de Amerikaanse cultuur. De belangrijkste doelgroep zijn jongeren, generatie Z.
Lou Engle, of officieel apostel Lou Engle volgens de Nieuw Apostolische Reformatie, beschrijft zijn roeping als “het mobiliseren en loslaten van vasten en gebed voor de uitstorting van de regen van opwekking.” Het is dus zijn roeping om iets los te maken (loosening in het Engels), alsof het iets is dat nu nog niet optimaal tot zijn recht komt. Daarnaast is het vasten en bidden dus volgens hem noodzakelijk om een opwekking teweeg te brengen. De uitstorting van de regen is een referentie naar de Latter Rain Movement.
Een ander onderdeel van ‘The Call’ is het zogenaamde Nazarite DNA. Volgens Engle is dit concept fundamenteel geweest voor ‘The Call’ en voor de gebeds- en vastenbeweging. Volgens Engle is een “terugkeer naar de naziritische wijding de enige hoop voor een terugkeer naar God in Amerika. En het zal de grondvoorbereiding zijn, zelfs de voorloper, voor de grootste spirituele ontwaking die ze ooit heeft gezien.” De Nazarite generatie is een generatie van extreem vasten en bidden. Deze Nazaritische wijding overwint machten en vormt de geschiedenis, volgens Engle dan.
Latter Rain Beweging
Over de Latter Rain-beweging valt heel veel te zeggen, maar om het kort te houden; de Latter Rain (late regen) is een sekte binnen het (hyper)charismatische christendom die zich vormde vlak na de tweede wereld oorlog. Er wordt geleerd dat de Heer Zijn Geest opnieuw uitstort, zoals Hij deed met Pinksteren, en gelovigen gebruikt om de wereld voor te bereiden op Zijn Wederkomst. De Latter Rain-beweging gelooft dat de Kerk het geestelijk Israël is en is diep beïnvloed door het Britse Israëlisme, een sekte die gelooft dat Groot Brittannië afstamt van de tien verloren stammen van Israël. De Latter Rain-beweging ontkent dat er verschillende dispensaties zijn en ontkent een toekomstig duizendjarig vrederijk. De focus van de Latter Rain-beweging is intens vasten en gebed om “uitgietingen van de Heilige Geest” op gang te brengen.
De invloed van de Latter Rain op Engle blijkt wel uit een aantal boeken die zijn leidraad waren en zijn. Een boek van Derek Prince, ‘Shaping history through prayer and fasting’, en een boek van Arthur Wallis, ‘Rain from Heaven’. Beide auteurs zijn charismatische schrijvers die nauwe banden hadden met de Latter Rain Movement. Lou Engle spreekt meestal intens en zeer luidruchtig over allerlei dromen die hij ontvangt en over zijn bediening van vasten en bidden (in het vasten is hij zelf trouwens niet zo heel erg goed, zegt hij zelf). De Bijbel lijkt voor hem niet zo van belang, want buiten Bijbelse openbaringen door dromen krijgen meer aandacht in zijn preken. Zelfs een tijd of datum kan voor hem gelinkt worden aan een Bijbelvers. Zo werd Engle een keer “wakker om 2:21 in de nacht met Daniel 2:21 onmiddellijk vastgelegd in zijn geest. Sindsdien heeft de Heer Daniël 2:20-22 voortdurend benadrukt als de basis voor drie dagen van vergaderingen die plaatsvonden op 20-22 februari.” [5] Engle stelt dat hij door God werd bevestigd dat vasten en bidden voorafgaan aan de Latter Rain. Het gedachtegoed dat Engle doorgeeft komt dus uit deze sekte van de Latter Rain-beweging.
Azusa NOW
In 2016 was er een speciale editie van ‘The Call’ in Los Angeles. “Op 9 april 2016, wat ook de 110e verjaardag was van de Azusa Street Revival [6], werd onze generatie ingewijd in een nieuw tijdperk.” [7] Lou Engle en ‘The Call’, in samenwerking met Bethel Church in Redding, Californië, ontvingen meer dan 60.000 mensen tijdens een evenement genaamd Azusa Now. Na dit evenement kwam een samenwerking van leiders samen om ‘The Send’ op te richten. Die leiders waren Andy Byrd (Youth With A Mission), Brian Brennt (Circuit Riders), Daniel Kolenda (Christ For All Nations), Michael Koulianos (Jesus Image), Teo Hayashi (Dunamis Movement), Todd White (Lifestyle Christianity) en Lou Engle (‘The Call’). De visie was een bijeenkomst waarbij succes niet het aantal deelnemers was, maar het aantal dat werd geactiveerd om een van de vijf missiegebieden te bereiken: landen, middelbare scholen, universiteiten, kwetsbare kinderen, buurten en werkplekken. [8]
In een brief op Elijah List van 2016 citeert Lou Engle Franklin Hall om vervolgens zelf te zeggen dat er weer een Azusa kan komen: “Ja, de tweede Pinksteren op Azusa in 1906 vond plaats net als de eerste Pinksteren. Deze laatste regenuitgieting van de Heilige Geest begon met een tien dagen durend vasten en gebedsseizoen, op vrijwel dezelfde manier als bij de 120, dat ‘in één overeenstemming voortduurde in gebed en smeekbede.’ … Ik geloof dat er vandaag nog een Azusa zou kunnen zijn als Gods volk veel gebed en vasten zou gaan doen.” [9]
In een filmpje van de bijeenkomst Azusa Now wordt wel heel duidelijk wat er nu wordt gedaan bij ‘The Call’ en ‘The Send’ en ik vond het schokkend om te zien. Lou Engle roept dat “de mantel van evangelisatie op een hele generatie zal komen, niet alleen in kerken, maar ook door tekenen en wonderen op straat.” Vervolgens wordt over iedereen, weliswaar in de naam van Jezus, door Todd White gebeden, “dat ze nu kanalen zullen zijn waar de Heilige Geest doorheen kan stromen. Dat overal waar we gaan, tekenen en wonderen door onze handen zullen stromen. Dat woorden van kennis nu door jullie leven zullen stromen.” Dan wordt er geschreeuwd, “wil je dit?” Vervolgens wordt er over het hele stadium gevuld met jonge mensen gebeden dat iedereen nu wordt gedoopt met vuur. Todd White eindigt: “Om dit los te maken, wandelend met de kracht van God die erdoorheen stroomt. Ik dank u voor het profetische werk dat nu actief is. Ik dank u dat elke gelovige in het profetische wandelt. Ik dank u dat er enorme tekens en wonderen worden vrijgegeven.”
Vervolgens wordt iedereen gevraagd de handen omhoog te doen en te vragen of de heilige geest een mantel op je wil laten komen. Terwijl Engle het had gehad over de mantel van Billy Graham bidt Todd White dat deze mantel van normal lifestyle christianity zal worden vrijgegeven. Het doel is dat “overal waar we gaan dat we alles zullen weten over de persoon tegenover ons. God zal tot je spreken; Je moet deze woorden van kennis gebruiken.” Hier lijkt het wel te gaan over een mantel van profetische gaven.
Kunnen we hieruit opmaken dat de levensstijl van christusachtige beweging er één is van tekenen en wonderen? En vooral één van zogenaamde profetische gaven? Is dit het evangelie wat door deze beweging zo aan een hele generatie wordt aangeboden? Waar blijft het evangelie van vergeving door de kruisdood van de Zoon van God?
De mantel van Billy Graham
Op de Nederlandse website staat: “Het besluit om THE SEND naar Nederland te brengen kwam voort uit gebed en spreken van God. De droom ontstond om op te staan in dezelfde geest als Billy Graham, wiens bediening begon met een eenvoudig gebed van overgave.” Dit besluit kwam dus voort uit een profetisch woord dat niet op de Bijbel is gebaseerd. In dezelfde geest kan zoiets betekenen als ‘in de voetsporen van iemand’. Maar als we kijken naar de website van Lou Engle staat er: “Lou Engle verklaart profetisch dat we op de drempel staan van de derde grote ontwaking, en dat Jezus de evangelist zal verschijnen in grote verlossing en bevrijdingskracht. Een machtige Jezusbeweging komt naar Amerika; Billy Grahams mantel valt op een nieuwe generatie evangelisten, en straten en stadions zullen gevuld zijn met een nieuw lied van Gods verlossing.” [10] Ook op de website The Briefing schrijft Lou Engle in 2018: “Ik had het gevoel dat God mij in een goddelijk profetisch moment bracht en dat Billy Graham op het punt stond te overlijden. Ik voelde dat het Lichaam van Christus op weg was naar een Jordaankruising en dat het een dubbele Elisa-beweging van tekens en wonderen zou losmaken, terwijl zonen en dochters massaal zouden opstaan om de mantel van Billy Graham te dragen.” [11]
Dat is dus niet alleen maar in de voetsporen treden van iemand. Hier gaat het over een praktijk van het oppakken van een “mantel” of bediening van een ander. Men moest dus eigenlijk wachten tot het overlijden van Billy Graham in 2018 voordat deze mantel of de bediening van evangelisatie beschikbaar was. Is dat niet heel raar? Heel profetisch was het ook niet dat Billy Graham zou overlijden, hij was ondertussen 99 jaar oud! Het opnemen van een mantel is een typisch concept van de Nieuw Apostolische Reformatie. Men beweert dat de bediening van een leider beschikbaar komt na zijn overlijden. Meestal gaat men dan naar het graf van zo’n persoon om de mantel of zalving van de overleden gelovige, die daar bij het graf ergens beschikbaar zou zijn, op te halen. Dit wordt ook wel genoemd: grave-soaking of mantle-grabbing. [12] De zalvingen, mantels en bedieningen van de overleden gelovigen zijn dus terug te halen bij hun graf. Het grave-soaking heeft te maken met een verering van deze overleden gelovigen en is gewoon necromantie. Dat is een praktijk die een gruwel is voor God! (Deut. 18:11-12) En in het geval van Billy Graham hoefden ze niet eens naar het graf, maar konden ze bij de begrafenis de mantel al oppakken. De basis voor ‘The Send’ is dus een verering van een overleden gelovige, maar ook een poging om in contact te komen met de geest of bediening van die persoon.
In de week voorafgaand aan de eerste bijeenkomst van ‘The Send’ in 2019 was er ook nog een droom. Hierover schrijft The Briefing: “We ontvingen ook een droom over verschillende andere “kampioenen” in de wolk van getuigen wier nalatenschap de Heer naijverig is om in onze tijd te laten gebruiken. Kathryn Kuhlman werd specifiek in de groep uitgelicht. Uit de droom begrijpen we dat God haar zalving wil uitstorten; deze zalving wordt bij The Send overgedragen en zo door een nieuwe generatie voortgedragen.” [13] Dus ook de bediending van Kathryn Kuhlman wordt overgedragen bij ‘The Send’!
[KADER] Kuhlman (1907–1976) was een prominente Amerikaanse predikante en genezingsevangeliste die bekend werd om haar krachtige prediking en genezingsbediening waarbij ze gebruik zou maken van de kracht van de Heilige Geest.
Samenwerking met organisaties
De lijst met partnerorganisaties op de Nederlandse website is indrukwekkend en zou mogelijk het idee geven dat al deze organisaties achter ‘The Send’ staan en dan ook vooral inhoudelijk het ermee eens zijn. Kijkend naar de lijst zie ik een aantal organisaties waarvan het me niet zozeer verbaast dat er samen wordt gewerkt met een organisatie die zo volledig voorkomt uit de Nieuw Apostolische Reformatie. Maar er zijn ook een aantal organisaties waarvan het me wel verbaast dat zij de oorsprong en inhoud van ‘The Send’ niet in overweging hebben genomen voordat ze hun naam hieraan verbonden. Zouden ze het niet doorhebben? Of wordt er pragmatisch gedacht en hopen ze erop dat op deze manier de jeugd met een zendingswens hun weg naar hun organisatie vindt? Volgens de website zijn de volgende organisaties een partner:
In ‘The Send’ in Kanses City (2022) wordt er een ‘gebed om vergeving’ opgezegd. Het gaat echter vooral om het vragen om kracht om Jezus lief te hebben. Het gaat erom het vuur te ontvangen om Christus lief te hebben. Er wordt helemaal niets gezegd over zonden. Alleen maar de kracht om de zoon lief te hebben. Daarna wordt men opgezweept om vergeving te vragen voor het hele land en volk. Het gebed dat meerdere keren uitgeschreeuwd wordt: “Jezus, ik smeek Uw bloed over mijn zonden en de zonden van mijn volk. God, beëindig abortus, stuur een opwekking naar Amerika!” Om te eindigen met een “Wij maken in de naam van Jezus een grotere uitgieting los van de Heilige Geest en het vuur over deze generatie.”
Aan het eind van de bijeenkomst van ‘The Send’ wordt iedereen gevraagd zijn schoenen uit te trekken en omhoog te houden om te laten zien dat ze bereid zijn om overal heen te gaan omwille van het evangelie. Maar hoeveel deze mensen eigenlijk over het evangelie weten lijkt niet belangrijk te zijn. We leven in een tijd dat we ten onder gaan aan het gebrek aan kennis (Hos. 4:6). Willen we dat echt, een beweging van jongeren die op basis van een ervaring besluit om de zending in te gaan?
Conclusie
In het begin van het artikel stelde ik de vraag wat de organisatie ‘The Send’ precies is en vooral welk evangelie er wordt doorgegeven. We zien een beweging die verbonden is met verschillende bronnen gebaseerd op dwalingen. En we zien een evangelie van tekenen en wonderen waar jongeren mee worden opgezweept. Het is overduidelijk een beweging die het gedachtegoed van de Nieuwe Apostolische Reformatie probeert te verspreiden. [14] Het lijkt allemaal zo aantrekkelijk voor de jongeren. Toch lopen ze een groot gevaar.
S.F.I.M.
[1] https://www.thesend.nl/
[2] https://www.thesend.org/
[3] Azusa Now – Todd White | Lindy Conant Worship | Lou Engle 17 april 2016
THE SEND KC – Lou Engle – The Great Communion Revival 21 mei 2022
Battle for Britain Prayer Storm Conference: Rain of Revival – Lou Engle 22 augustus 2025
Battle for Britain Prayer Storm Conference: The Nazarite DNA – Lou Engle 23 augustus 2025
[4] https://www.thecallannouncement.com/
[5] https://www.thebriefing.us/ blog 135
[6] De Azusa Street Revival is een opwekking binnen het christendom, die van 1906 tot 1909 plaatsvond in Los Angeles, California, geleid door William J. Seymour en die algemeen gezien wordt als het begin van de Pinksterbeweging.
[7] https://jenmiskov.com/blog/2016/04/18/azusanowreflection
[8] https://pages.thesend.org/story/
[9] https://www.elijahlist.com/words/display_word.html?ID=15883
[10] https://louengle.com/about/
[11] https://www.thebriefing.us/ blog 025
[12] https://levenmetgodendebijbel.nl/grave-soaking/
[13] https://www.thebriefing.us/ blog 043
[14] In de magazines van Bijbel en Onderwijs van juni 2023, oktober 2023 en januari 2024 staan uitgebreide artikelen over de Nieuw Apostolische Reformatie.
De huidige mensvernietigende ontwikkelingen voor onze scholen
In hoeverre is het onderwijs op onze scholen doordrongen van aantoonbaar antichristelijke invloeden zoals de welig tierende evolutietheorie, mensonterende seksuele voorlichting en newage-pedagogiek? Daarom een belangrijke analyse van de werkelijke gevolgen. Zoals op veel scholen kan worden aangetoond, staat de anti-Bijbelse, atheïstische evolutietheorie centraal in het onderwijs over de oorsprong van de mens. De volgende verklaring is onvermijdelijk: Als volgens deze theorie over de oorsprong al het leven zich ontwikkelt uit het niets van het toeval over niet te bewijzen perioden van miljoenen, zelfs miljarden jaren, dan is het respectievelijke menselijke leven niets. Ten koste van het individu en de samenleving kan iedereen dan in principe met zijn leven doen wat hij wil, aangezien hij aan niemand verantwoording schuldig is over de zin of onzin van zijn bestaan. Dit betekent ultieme onverantwoordelijkheid. Dit maakt het geloof in de enige Schepper God, die in de Heere Jezus alles voor tijd en eeuwigheid tot zijn vervulling wil leiden, wat de mens en elke gemeenschap ten goede komt, totaal overbodig. Door deze volstrekt onaanvaardbare leer- en levenshouding raken steeds meer kinderen en leerlingen, vooral uit christelijke gezinnen, in toenemende mate in innerlijke en uiterlijke conflicten verstrikt.
De meest verontrustende ontwikkeling komt van de parlementaire vergadering van de Raad van Europa in Straatsburg. Tijdens zijn 35e zitting op 4 oktober 2007 heeft de Raad resolutie 1580 aangenomen. Diverse citaten worden overgenomen. ”Indien wij niet alert zijn, zou het creationisme een bedreiging kunnen worden voor de mensenrechten, die een van de voornaamste belangen van de Raad van Europa vormen” (artikel 2 Resolutie). “Creationisten trekken het wetenschappelijke karakter van bepaalde kennisgebieden in twijfel en beweren, dat de evolutietheorie slechts één interpretatie is onder andere (terecht, red.).” ” De totale afwijzing van de wetenschap (die een serieuze creationist nog nooit heeft gedaan!, red.) (artikel 5 Resolutie) is zeker een van de ernstigste bedreigingen voor de rechten van de mens en de samenleving.” (artikel 12 Resolutie)
Een hoogtepunt van deze resoluties van de Raad van Europa is de uitspraak: “Het onderwijs van alle verschijnselen betreffende de evolutie als fundamentele wetenschappelijke theorie is derhalve van cruciaal belang voor de toekomst van onze samenleving en onze democratieën.” (artikel 15 Resolutie)
“Het onderzoek naar de groeiende invloed van creationisten laat zien, dat het debat tussen creationisme en evolutie veel verder gaat dan een doorsnee debat. Als we niet oppassen, worden de waarden die de basis vormen van de Raad van Europa rechtstreeks bedreigd door creationistische fundamentalisten. Het behoort tot de taak van de parlementsleden van de Raad van Europa om te reageren, voordat het te laat is.” (artikel 18 Resolutie) “De parlementaire vergadering dringt er derhalve bij de lidstaten, en met name bij hun onderwijsinstanties,(artikel 19 Resolutie) “op aan om zich krachtig te verzetten tegen het onderwijzen van het creationisme als wetenschappelijke discipline op gelijke voet met de evolutietheorie en, in het algemeen, tegen de opvattingen van creationistische ideeën in alle disciplines behalve godsdienst” en “om het onderricht in de evolutie als fundamentele wetenschappelijke theorie in het leerplan te bevorderen.” (artikel 19.5 Resolutie)
Hier gaat de toekomstbepalende Raad van Europa volledig voorbij aan het feit dat zowel de evolutietheorie als de scheppingsleer niet wetenschappelijk bewezen kunnen worden. Beide theorieën gaan uit van basisveronderstellingen die moeten worden geloofd: respectievelijk toeval en schepping. Met de resolutie wil de Raad van Europa de mensenrechten beschermen en in feite artikel 9 van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens (EVRM) – vrijheid van geloof – en artikel 2 van het eerste aanvullende protocol uit het EVRM ongedaan maken. Volgens dit artikel 2 moet binnen het schoolonderwijs de levensovertuiging van de ouders worden gewaarborgd. Vooral de evolutietheorie kan de ordelijkheid van de schepping niet verklaren. Ontstaat orde door toeval? De menselijke ervaring kent alleen het tegenovergestelde. Evolutie volgens de huidige ideeën zou een ononderbroken opeenvolging van onwaarschijnlijke veranderingen zijn, die telkens en voortdurend verbonden zouden zijn met een theoretisch volstrekt onwaarschijnlijke toename van de orde. Alleen al op basis van de logica kan worden geconcludeerd dat er een Wereldarchitect en dus de Schepper God moet zijn! Laten we nu de uitdagingen en verantwoordelijkheden van geloof, gemeenschap en samenleving aangaan, vooral in de schoolsector.
Iedere gelovige in Christus is geroepen tot voortdurend gebed voor de Raad van Europa en voor de boven beschreven situatie, zodat het Bijbelgerichte denken gewaarborgd blijft. De Heere Jezus Christus vermaant ons: Iedereen dus die mij belijdt voor de mensen, die zal Ik ook belijden voor mijn Vader die in de hemel is (zie Mt 10: 32).
De door de Raad van Europa veronderstelde gevaren van het creationisme in de opvoeding worden vermeld op https://assembly.coe.int/nw/xml/XRef/Xref-XML2HTML-en.asp?fileid=17592&lang=en.
Bron: De Internationale Arbeitsgemeinschaft Bekennender Christen (Internationale studiegroep van belijdende christenen) geeft naast het blad ‘Zeitruf’ ook diverse brochures uit. Een ervan gaat over de evolutie. Het is beperkt overgenomen.
De gevaarlijke basis van Acceptance and Commitment Therapie
Inleiding
Kan er een gevaar schuilen in Acceptance and Commitment Therapie (ACT), een therapie die je helpt je problemen te aanvaarden en je toe te wijden aan je waarden? Mogelijk komt deze therapie niet heel bekend voor. Toch is er een grote kans dat je ermee wordt geconfronteerd zonder daar misschien zelf van bewust te zijn. Een huisarts of bedrijfsarts die dit een geschikte therapie vindt voor o.a. burn-out klachten. Of een psycholoog die steeds meer op deze manier gaat werken voor een grote variatie aan diagnoses. Of in een revalidatiecentrum waar deze therapie de kern is van de behandeling voor patiënten met chronische pijn. Veel van wat er geschreven is over deze therapie legt voornamelijk de behandeling uit en benadrukt de voordelen. In dit artikel wil ik een evaluatie geven vanuit een christelijk standpunt. Daarvoor is het wel nodig om echt de diepte in te gaan en de onderliggende laag waar ACT op gebaseerd is, te onderzoeken. Pas dan zien we echt hoe de mooie buitenkant ons kan verhinderen om de gevaarlijke binnenkant te herkennen. Dit artikel gaat in op wat ACT precies is, het gedachtegoed en de processen in de behandeling. Daarna onderzoeken we de postmoderne basis van ACT als een onderdeel van een nieuwe groep therapieën (de derde generatie gedragstherapie), waar het aanleren van mindfulnessvaardigheden in de behandeling verweven zit. Het onderzoeken van de basis van ACT is taaie kost, maar wel nodig om de link met het postmoderne denken te kunnen herkennen. Waarom is er nauwelijks kritiek op deze therapie? Vanuit christelijke oogpunt klinkt het zelfs wel mooi: accepteren en toewijden; met een christelijk sausje erover lijkt het zelfs wel christelijk te noemen! Hoewel het doel van ACT best aantrekkelijk lijkt, met een fundament dat steunt op een boeddhistisch en een postmodern denkkader, wil ik zelf ver wegblijven van deze therapie.
Het doel van ACT
ACT beoogt om op een flexibele manier te leren omgaan met de obstakels die men in het leven tegenkomt (Acceptance) om te kunnen blijven investeren in de waarden die men echt belangrijk vindt (Commitment). ACT stelt dat pijn, problemen en beperkingen onvermijdelijk bij het leven horen en dat alle pogingen tot het vermijden daarvan alleen maar meer pijn en lijden met zich meebrengen. In ACT is het doel niet het verminderen van symptomen. Het doel is gedachten en gevoelens te veranderen zodat deze niet meer als symptomen worden ervaren. Namelijk door iets te ervaren als symptoom wordt beweerd dat dit abnormaal is en daarom iets om vanaf te komen om weer gezond en normaal te leven. Het doel van ACT is dus niet zozeer het verminderen van klachten, maar het ontwikkelen van persoonlijke veerkracht of psychologische flexibiliteit. Acceptance and Commitment Therapie (ACT) is ontwikkeld door Hayes, Wilson & Strosahl. Onder de oppervlakte is het gebaseerd op het boeddhistische gedachtegoed. En toch wordt deze psychologische interventie steeds meer toegepast voor allerlei psychische stoornissen en ook voor de behandeling van chronische pijn. Tevens kan ACT ingezet worden bij een coachingproces voor persoonlijke ontwikkeling en om een gelukkiger leven te gaan leiden.
De zes kernprocessen van ACT
Het ultieme doel van ACT is psychologische flexibiliteit: het leren om datgene te gaan doen om een waardevol leven te leiden. Om dit doel te behalen, bestaat de behandeling uit zes processen, maar eigenlijk zijn het gewoon verschillende mindfulnessvaardigheden. De mindfulness gaat verder dan alleen meditatietechnieken; het zijn verschillende vaardigheden die ons denken her-programmeren. Ze worden kort uitgelegd.
Cognitieve defusie Met cognitieve defusie wordt geleerd cognities (kennis, ideeën of overtuigingen) en gedrag van elkaar te scheiden met als doel om afstand te nemen van je gedachten.
Mindfulness De essentie van mindfulness is het bewust aandacht geven aan het huidige moment, zonder hierover te oordelen. Het de bedoeling om te leren aandachtig te observeren en te ondergaan zonder actie te ondernemen om deze ervaring te vermijden.
Het observerende zelf (zelf als context) berust op het idee dat er een ‘zelf’ is buiten iemands huidige ervaring. Met andere woorden, we zijn niet wat ons overkomt, maar wij zijn degenen die ervaren wat er met ons gebeurt. Het leert jezelf zien in samenhang met je omgeving en dat je problemen niet zijn wie je bent.
Acceptatie is meer dan alleen maar tolerantie. Het is het actief en zonder veroordeling omarmen van de ervaring in het hier en nu. Instinctief wil de mens juist de negatieve ervaringen vermijden. Acceptatie in ACT is een actieve keus om deze ervaringen te laten bestaan zonder ze te vermijden of ze te willen veranderen.
Verheldering van Waarden Waarden zijn die kwaliteiten en idealen waarin we geloven en waar we voldoening in vinden. Het benoemen van waarden is van belang om te zorgen dat je leven in overeenstemming is met je eigen waarden. Waarden in de praktijk Door steeds meer volgens je eigen waarden te gaan leven, wordt je leven steeds waardevoller en bevredigender. Commitment in ACT is de bereidheid om je gedrag stap voor stap te veranderen in de richting van de waarden waaraan je jezelf verbonden hebt. Wat ACT dus eigenlijk beoogt is om met behulp van de cognitieve defusie de interpretatie van gedachten en gevoelens aan te passen. Hiermee wordt de objectieve waarheid in een subjectieve waarheid veranderd. Dan wordt een permanente bron van ware acceptatie gezocht in het observerende zelf van waaruit je los van je gedachten in het nu aanwezig en waarde gericht kunt zijn. Het observerende zelf is dus altijd aanwezig als een vredige toeschouwer van alles wat zich voltrekt. Het klinkt wel erg new-age dat er dus een onveranderlijk zelfgevoel is, die een veilige plek moet bieden. En als we dan onze eigen waarden bepalen, dan is het eigenlijk hetzelfde als gewoon de god in onszelf zoeken en daarnaar luisteren.
De postmoderne basis van de derde generatie gedragstherapie
We gaan nu kijken naar het fundament van ACT. Het postmoderne denken konden we al herkennen in het anders leren aankijken tegen onze gedachten. Dit postmoderne denken heeft langzaam maar zeker steeds meer invloed gekregen in de psychologie. Tot voor kort waren in de psychologie de meeste modellen gebaseerd op de filosofie van de mens als mechanisme. Deze modellen zien de psyche van de mens als een machine met verschillende onderdelen. Problematische gedachten en gevoelens worden dan gezien als fout functionerende onderdelen of fouten in de structuur van deze machine. En die fouten zijn dus te behandelen en te herstellen. In de postmoderne denkwereld is deze classificatie van gedachten en gevoelens als goed of fout nu juist niet meer wenselijk. Dit geeft de ruimte voor een andere filosofie, namelijk de Functionele Contextuele filosofie. Deze filosofie gaat ervan uit dat de waarheid subjectief is (afhankelijk van de context) en dus dat gedachten en gevoelens niet kunnen worden geclassificeerd als goed of fout. Functioneel Contextualisme is een radicaal andere filosofische benadering die in de psychologie leidt tot een andere manier van therapie doen: de derde generatie gedragstherapie. De eerste generatie was de klassieke gedragstherapie; de tweede generatie was de cognitieve gedragstherapie. Beide legden de nadruk op de verandering van gedrag, emoties of gedachten. De derde generatie gedragstherapie legt niet zozeer de aandacht op het veranderen van gedrag of gedachten, maar op het anders leren hanteren van ongewenste gedachten en gevoelens. Om die verandering te bereiken leggen de therapieën van deze derde generatie gedragstherapie allemaal een grote nadruk op acceptatie en mindfulness. Naast ACT zijn dit o.a. Dialectische Gedragstherapie (DBT), Mindfulness-Based Cognitive Therapy (MBCT), Functionele Analytische Psychotherapie (FAP).
Deze therapieën lijken dan misschien nieuw, maar dat zijn ze niet. Reeds in 1982 ontwikkelde Jon Kabat-Zin (ook de grondlegger van de westerse Mindfulness) de Mindfulness Based Stress Response: een behandeling van acht weken voor begeleiding van mensen met chronische pijn. Ook over ACT zijn al publicaties te vinden door Steven Hayes, de bedenker ervan, uit de jaren 80. Maar toen was de fundering van dit model nog te zwak om kritisch onderzoek te weerstaan. Hayes en zijn collega’s zijn nog vele jaren bezig geweest met het formuleren van de juiste filosofie en het leggen van een postmoderne fundering, voordat deze therapie voor het eerst in 1999 werd gepresenteerd en acceptabel begon te worden voor de reguliere psychologie.
Het postmoderne denken heeft dus een kentering gebracht in de psychologie. Het was voor mij echter lange tijd ongrijpbaar waar de basis van deze invloed ligt. Met de bestudering van ACT is het mij nu duidelijker geworden. Deze therapie is gefundeerd op de postmoderne filosofie van Functioneel Contextualisme. Maar daartussen zitten nog 2 andere lagen: Relational Frame Theory en Applied Behavioral Analysis. De eerste is een psychologische gedragstheorie gebaseerd op het idee dat het menselijk vermogen om te relateren de basis is van taal en cognitie. Dit legt dus de basis voor cognitieve defusie. Het gaat hier te ver om op deze tussenlagen verder in te gaan. Het gevaar verschuilt zich in de postmoderne filosofie die uitgaat van de subjectieve waarheid. En de verandering naar dat postmoderne denken wordt bereikt door mindfulnessvaardigheden te leren.Instappen in een oosterse denkwereld
Met de mindfulnessvaardigheden stappen we in de wereld van het oosterse denken. Het is niet alleen maar meditatie of tijd nemen om tot rust te komen. In ACT worden verschillende mindfulnessvaardigheden ingezet als het ultieme herkaderingsinstrument. Daarmee verplaats je pijnlijke gedachten en gevoelens van het oude denkkader naar het nieuwe denkkader. Met behulp van mindfulness functioneren diezelfde gedachten, gevoelens en herinneringen nu heel anders. Misschien zijn ze nog steeds pijnlijk, maar ze houden ons niet langer tegen om een waardevol leven te leiden. Het uitgangspunt van de onvermijdelijkheid van het menselijk leed van ACT verraadt de link met het boeddhisme. Het boeddhisme kent ‘vier edele waarheden.’ De eerst drie daarvan stellen kort samengevat dat de wereld veel pijn en verdriet kent, dat verdriet komt omdat we te veel willen en het verdriet zal ophouden als we niet meer zo veel verlangen. Dit is toch hetzelfde als ACT? Het doel van ACT is dat we gewoon hebben te accepteren wat er is en dat we daar zo goed mogelijk mee om leren te gaan, niet om iets te veranderen. Daarnaast zorgt het leren van mindfulnessvaardigheden in de behandeling dat we nog dieper in de boeddhistische ervaringen komen. Nog even de vierde edele waarheid van het boeddhisme: die zegt dat iedereen gelukkig kan worden door het volgen van het achtvoudige pad. In dit pad wordt uitgelegd hoe je tot een ontwaakt leven komt: door de juiste visie, de juiste intentie, het juiste spreken, het juiste handelen, het juiste levensonderhoud, de juiste inspanning, de juiste concentratie en de juiste meditatie. En met ACT bestaat de behandeling uit zes processen om anders tegen onze problemen aan te kijken en vooral te richten op onze waarden. Moeten we heel veel dieper graven om de overeenkomsten te zien?
Conclusie
Ik ben me ervan bewust dat dit allemaal erg taaie kost is. Mijn bedoeling met dit artikel is om de fundering van ACT te onderzoeken en te laten zien wat er onder deze boeddhistische en postmoderne therapie verborgen zit. Het blijkt een wolf in schaapskleren te zijn! Deze schaapskleren, die zeer zacht aanvoelen, confronteren ons met dingen in ons leven die moeten veranderen. Ze leren ons dat gevoelens accepteren in plaats van de gevoelens te negeren behulpzaam kan zijn. Ze laten ons zien dat de mens in nood is. Maar daar houdt de functie van deze schaapskleren op. Ze zijn er namelijk voor bedoeld om ons te verleiden. Te verleiden in denken dat als de nood eenmaal duidelijk is, dat alleen deze boeddhistische wolf de oplossing heeft en dat je zonder mindfulnessvaardigheden niet gelukkig kan worden. Maar het wordt niet beter als we de god in onszelf gaan verheerlijken. Beter wordt het alleen als we de enige, ware God, de Schepper, gaan gehoorzamen. Hij heeft ons geschapen en weet daarom ook beter dan die wolf wat wij nodig hebben. Voor een evaluatie hebben we gekeken naar de fundering van de therapie. De moeilijkheid met elke postmoderne therapie is in de kern de ontkenning van de absolute waarheid. Die ontkenning resulteert in het niet erkennen van het echte probleem van de mensheid. Het echte probleem van de mens is dat we in een gevallen wereld leven die bezoedeld is door zonde. Alleen de Heere Jezus kan ons redden van de zonde, en dat is de absolute waarheid. Het leren accepteren van de problemen en indirect ook het accepteren van de zonde, creëert een veel groter probleem. Het zorgt ervoor dat we tevreden gaan zijn met de zondige status waarin we ons bevinden en het geluk in onszelf willen vinden. Dan zijn we dus op een punt gekomen waar we ons voor kunnen houden dat we de ware God niet meer nodig hebben in ons leven.
De houding om te blijven worstelen met onze eigen gedachten en gevoelens is volgens ACT een strijd die vaak desastreuze gevolgen heeft. ACT leert ons om deze strijd op te geven. Volgens de Bijbel is dit echter een strijd die kan leiden tot het keren tot de echte waarheid. Moeten we deze strijd dan wel opgeven? In dit geval heeft ACT op een rare manier gelijk; het opgeven van de strijd lijdt tot desastreuze gevolgen: het gevolg is namelijk dat we ons afsluiten voor “de weg, de waarheid en het leven” en daardoor zal inderdaad onze pijn, zowel psychologisch als geestelijk, alleen maar toenemen.
drs. S.F.I. Matzken MA, ing
Zal ik nog waarheid vinden? Een overdenking over postmodernisme
Hoe komt het toch dat de maatschappij steeds harder lijkt te worden? En dat de mensen zo druk zijn dat ze nauwelijks meer tijd hebben om er gewoon te zijn voor een ander? We leven in een maatschappij waar de ik-gerichtheid en daardoor ook de eenzaamheid steeds verder toeneemt. Heeft het te maken met de mens die op steeds weer een andere manier probeert te leven zonder zich onder de enige en echte waarheid van God te stellen? We leven al een geruime tijd in een wereld waar het postmoderne denken steeds meer de overhand krijgt. Aanvankelijk richtte het postmodernisme zich vooral tegen het ontkennen van waarheid ten aanzien van religieuze en spirituele kwesties, maar het krijgt steeds meer zijn effect in de hele basis van ons bestaan. Denk eens aan de psychologie maar ook aan de communicatie en het onderwijs. Met de vooruitgang van de wetenschap had de wereld eigenlijk een betere plek moeten worden. Dat was de belofte van het moderne denken: de mens kan alles steeds beter maken, maar die belofte kon niet worden vervuld. De oorzaak werd gezocht in de kern van het moderne denken: het geloof in de absolute waarheid. Men was zo teleurgesteld in het modernisme dat in het postmodernisme de lijnrechte tegenstelling werd gezocht in het volledig ontkennen van absolute waarheid. De oplossing werd gezocht in het relativeren van de waarheid, aan de omstandigheden en aan wat een individu voelt en bedenkt. Het fundament waarop het postmodernisme is gebouwd is dus dat waarheid subjectief is. Het is een heel erg wankel fundament met grote gevolgen en de impact van die gevolgen wordt steeds groter.
Subjectieve waarheid
De kentering in het denken van modern naar postmodern kwam vooral sinds de tweede helft van de vorige eeuw op gang. De waarheid mocht niet langer absoluut zijn, dus de betekenis werd afhankelijk van de omstandigheden. Voor de interpretatie van bv. teksten ligt een basis hiervan bij Jacques Derrida en Hans-Georg Gadamer. De leer van Derrida, het deconstructionisme, bepaalde dat woorden geen objectieve inhoud meer hebben. En Gadamer stelde dat de ervaring door de lezer de maatstaf is voor de interpretatie van een tekst, en niet meer de originele boodschap die de auteur wilde overbrengen. Dat betekent dus al dat elke lezer een andere interpretatie kan hebben, afhankelijk van de omstandigheden, gevoel, cultuur, etc. Dit had direct gevolgen op hoe de Bijbel werd geïnterpreteerd. Een ieder kon zo weer wat anders lezen in de tekst of argumenteren dat het in de huidige cultuur toch vast iets anders betekent dan vroeger. Als de waarheid niet meer objectief en absoluut mag zijn, dan kan er ook eigenlijk geen ‘goed’ of ‘fout’ meer bestaan. Wat eerst als fout werd bestempeld, wordt dan gerelativeerd aan de omstandigheden. De maatstaf voor waarheid die dan wordt toegepast is meer gericht op wat men voelt dan wat men denkt. Dat betekent vervolgens dat ieder dan de waarheid in zichzelf kan vinden. Subjectieve waarheid betekent tolerant zijn voor de waarheid van de ander. Het betekent dat niet de feiten de waarheid bepalen, maar de gevoelens en de omstandigheden. En dat zorgt ervoor dat ieders mening even waardevol is en alle meningen gelijkwaardig zijn. Laten we kijken naar die drie punten en hoe die de laatste jaren een steeds grotere impact krijgen in zowel de samenleving als in de kerken.
Tolerantie
Er zijn genoeg omstandigheden waarin af en toe wat meer tolerantie geen slecht idee is. Maar in het postmodernisme hoort er tolerantie te zijn voor alle mogelijke meningen, behalve dan voor intolerantie. Maar tolerantie is eigenlijk al niet meer genoeg. Ondertussen zijn we ongemerkt nog een stap verder gegaan. Er wordt namelijk aanvaarding gevraagd en zelfs geëist. Bij tolerantie kon je tenminste nog je eigen mening hebben ook al moest je die dan voor je houden. Het ging dus om een verandering van je gedrag. Maar bij aanvaarding gaat het verder. Er wordt geëist dat je niet alleen de mening van de ander tolereert, maar ook respecteert, hoe absurd die mening ook is. Bij acceptatie gaat het dus ook om een verandering in je denken. De tegenstelling is dat tolerantie juist zo ontzettend beperkend is. Hoe tolerant je ook bent in het postmoderne denken, je bent nog steeds intolerant tegen de enige echte waarheid. Dus het postmodernisme, dat ons eigenlijk vrij zou moeten maken, maakt ons juist gevangen in de beperking om de objectieve en absolute waarheid te zien en te erkennen. En alleen als je de waarheid verstaat, dan zal je echt vrij worden (Joh 8:32).
Nadruk op gevoel
Omdat in het postmoderne denken niet de feiten maar het gevoel de waarheid bepaalt, wordt de nadruk op het gevoel alsmaar groter. Daarom gaat een ieder de waarheid in zichzelf zoeken. Dit brengt met zich mee dat het gevoel de maatstaf voor waarheid is geworden en niet meer het verstand. Luisteren naar het gevoel; dat is leuk voor een mening over de smaak van eten of kleding, maar hoe zit het dan met de religie? Verschillen van mening zijn nu verward met verschillen van waarheid. Als ieder zijn eigen gevoel gaat volgen, komen we al snel uit bij het universalisme dat stelt dat iedereen uiteindelijk verzoend zal worden met God. En als ons gevoel de maatstaf is om te bepalen wat wel en geen zonde is, en niet meer de Bijbel, dan zullen we ook niet meer graag een preek willen aanhoren die onze zonde aan het licht brengt. Deze nadruk op emoties en gevoelens zorgt echter ook voor een verlies aan verbondenheid. Ieder zijn mening betekent dat je uiteindelijk niet echt meer contact kan krijgen met elkaar. Als iemand tegen mij zegt dat ik mijn gevoel wel mag hebben, maar zij hebben nu eenmaal een ander gevoel, dan wordt er een blokkade opgeworpen voor verdere communicatie. In feite wordt daarmee het gesprek beëindigd. Het lijkt misschien wel dat er dan sprake is van empathie voor het gevoel van de ander, maar het is eigenlijk gewoon een stap richting afstandelijkheid.
Gelijkwaardigheid van meningen
Dat bijna iedereen een mening over van alles heeft, kunnen we uitgebreid op allerlei social media lezen. Tolerantie en subjectieve waarheid zorgen er samen voor dat al die meningen gelijkwaardig moeten zijn. Niemand heeft de echte waarheid, dus hoe gek de mening, we krijgen het allemaal te horen en moeten het allemaal respecteren. (Oeps, ik mag natuurlijk helemaal niet zeggen dat die mening gek is, want dat is al gebaseerd op mijn waarheid!) Ook die gelijkwaardigheid gaat ondertussen wel steeds verder. Zelfs de expert is dan geen expert meer. In de psychologie en vooral in veel coachingpraktijken, vindt er een fascinerende kentering plaats. Een therapeut die een postmoderne benadering gebruikt, ziet niet meer zichzelf als de expert die het probleem van de cliënt kan oplossen, maar nu wordt de cliënt gezien als de expert. Zo’n therapeut wil de ervaring van de cliënt betreden en de gedachten van de cliënt verkennen door het verhaal dat de cliënt vertelt. De therapeut helpt de cliënt om op een andere manier tegen zijn ervaringen aan te kijken, zodat hij het verhaal op een nieuwe manier kan vertellen en nieuwe betekenissen kan vormen. Uiteindelijk gaat het er vooral om dat we ons dan beter voelen over onszelf, maar of het dicht of ver van de waarheid is, dat maakt helemaal niets uit.
De gevaren in de maatschappij
Met al die verschillende waarheden, en ondanks de tolerantie aan de oppervlakte, is op een of andere manier de natuur van de mens er toch op gericht om zijn eigen waarheid te laten zegevieren. Dat is volgens mij een belangrijke reden dat in het maatschappelijke debat verschillende meningen steeds feller lijnrecht tegenover elkaar staan. Nu tolerantie niet meer voldoende is, lijkt wel dat de hardheid van meningen is toegenomen. Met minder nadruk op het verstand kan en wil men de dialoog steeds minder aangaan en met meer nadruk op gevoel is er in de discussie ook bijna geen doorkomen meer aan! En zorgt dit dan niet ook voor nepnieuws? Door het gebrek aan kritiek op alles wat er aan informatie rondzwerft, krijgt de onwaarheid al snel het stempel waarheid. Je mag immers niet zeggen dat iets onzin is? We zijn geschapen voor verbondenheid. Allereerst verbondenheid met God en daarna met de mensen om ons heen. Door vast te houden aan de waarheid krijgen we steeds meer strijd met mensen die hun eigen waarheid nastreven. Het is niet makkelijk om de enige te zijn die nog de waarheid vasthoudt. Daarom is deze strijd ook zo moeilijk. Als we maar weten dat de ontkenning van de enige en echte waarheid het basisprobleem is waar we tegen vechten. Als we eerst de waarheid van God aanvaarden, dan kunnen we wel de strijd aan die we tegenkomen in de samenleving, vooral als we strijden voor het juiste onderwijs voor onze kinderen!
De gevaren in de gemeente van Christus
Helaas is de strijd voor de waarheid ook de kerken binnengekomen. Door de focus op tolerantie is er een intolerantie ontstaan tegen autoriteit. En intolerantie tegen autoriteit maakt het concept gehoorzaamheid steeds moeilijker om mee om te gaan. Dat is vooral te merken in het erkennen van de autoriteit van God. De gehoorzaamheid is er alleen als we het ermee eens zijn. Maar dat is dan toch gewoon een schijn-gehoorzaamheid? En hoe wordt er dan bepaald wat zonde is? Als het toch geen zonde voelt, dan is de redenering dat het dan ook niet zondig hoeft te zijn. Dit leidt tot een groeiend gebrek aan zondebesef. Het leidt tot niet meer gehoorzaam kunnen en willen zijn. In Rom 7:26 schrijft Paulus: Derhalve ben ik met mijn verstand dienstbaar aan de wet Gods, maar met mijn vlees aan de wet der zonde. Als we dus ons verstand steeds meer uitschakelen en met het gevoel gaan redeneren, doen we precies waar Paulus ons tegen waarschuwt. Ja, de zonde herkennen gaat tegen ons natuurlijke gevoel in. Maar is dat niet juist de bedoeling? Om geestelijk te kunnen groeien gaat het om de natuurlijke mens te laten sterven en de geestelijke mens te laten groeien. Het gaat puur om gehoorzaamheid aan God. Als we de absolute waarheid van het leven loslaten, dan hebben dus ook in de gemeente van Christus niet meer de gezamenlijke basis die ons nu juist met elkaar zou moeten verbinden. Het gebrek aan verbondenheid leidt vervolgens tot steeds meer individualisme en dus ook eenzaamheid, helaas dus ook in de gemeente van Christus.
Conclusie
Het verdraaien en dan maar helemaal subjectief maken van de waarheid is gewoon de volgende leugen om maar niet gehoorzaam te hoeven zijn. Het is een leugen die vroeg of laat ook tot een enorme teleurstelling zal leiden. Absolute waarheid bestaat nou eenmaal. Die waarheid heeft wel zijn consequenties. Het vraagt om het leren van gehoorzaamheid. Dat betekent dus ook vooral het opgeven van de natuurlijke mens. De natuurlijke mens is niet geneigd om een waarheid van een ander aan te nemen. Maar dan de geestelijke mens: die accepteert dat er een waarheid is die buiten hem ligt. Daardoor kan de geestelijke mens gehoorzaam zijn aan God. Eigenlijk hebben de natuurlijke mens en de geestelijke mens een dieet dat elkaar tegenspreekt. De natuurlijke mens wil graag de controle in eigen hand houden en de geestelijke mens groeit juist als het zich richt in gehoorzaamheid naar God. Als je de natuurlijke mens voedt, dan honger je de geestelijke mens uit. Wat het postmodernisme bewerkstelligt is dat deze natuurlijke mens alleen maar meer ruimte krijgt. Daardoor komen we juist verder af van de geestelijke mens. In feite is de geest wel opnieuw geboren, maar we laten het geestelijke kind in ons niet groeien. Wat wellicht nog erger is, met het dieet dat ons gevoel voedt, laten we het geestelijke kind in ons gewoon verhongeren. Als je een keuze hebt gemaakt voor het geestelijke leven, kun je niet bezig blijven met het verheerlijken en voeden van het natuurlijke leven. Postmodernisme dwingt ons om ons steeds meer met de natuurlijke mens bezig te houden. Dan is er maar één keuze te maken: ons keren tegen het postmoderne denken. Onze relatie met God gaat via onze geestelijke mens. Laten we een duidelijke keuze maken voor de absolute waarheid, want alleen dan volgen we de enige ware weg.
drs. S.F.I. Matzken MA, ing
.
Islam – de religie van de leugen
Het onderstaande artikel werd door pastor Fouad Adel M.A. geschreven. Hij werd in 1955 in Khartoem (Soedan) in een christelijk gezin geboren en studeerde daar en in Alexandrië theologie. Hij kwam naar Duitsland in 1991. Met zijn Arabische moedertaal en traditie heeft hij een meer oosters-authentieke basis dan sommige Europese theologen. Pastor Fouad Adel was sinds 2001 Duits staatsburger. In 2009 werden hij en zijn gezin door Arabische moslimburen als christen belasterd en met de dood bedreigd. In 2018 is hij overleden. Zie https://www.pi-news.net/2018/01/pastor-fouad-adel-gestorben/.
1. takiyya:- liegen en bedriegen in de naam van Allah
2. Allah is de bedenker van listen
Allah moet worden gezien als de bedenker van het begrip taqiyya, want hij beschrijft zichzelf in de koran als de “beste bedenker van listen”. Dus als de islamitische Allah al listen smeedt, hoeveel te meer is het dan legitiem voor zijn volgelingen om hetzelfde te doen om hun doelen te bereiken: Soera 3: 54 “En zij maakten listen en Allah maakte listen en Allah is de beste bedenker van listen.”
3. De oorzaak van het wereldwijde islamitische terrorisme.
Sommige vertegenwoordigers van de islamitische koepelorganisaties reageren soms met “woede en afschuw” op terroristische aanslagen. Daarmee ontkennen deze moslims, dat zij in dezelfde Koran en dezelfde hadith (overleveringen van Mohammed) geloven als alle islamitische terreurgroepen in de wereld, zoals Islamitische Staat IS, Boko Haram in Nigeria, Hamas in de Gazastrook en Hezbollah in Libanon. Zij verwijzen allemaal naar Mohammed als hun rolmodel en geloven, dat de schrikwekkende soera’s hun wreedheden legitimeren. Wie daarentegen de Koran, de hadith of Mohammed verwerpt, wordt niet als moslim beschouwd. Hebben de ‘boze’ leiders van de islamitische organisaties hun Koran misschien niet goed gelezen? Soera 5: 101-102 “O jullie die geloven! Vraag niet naar dingen die, als ze aan u zouden worden onthuld, onaangenaam voor u zouden zijn; ….. Mensen voor u hebben zulke dingen gevraagd, maar toen weigerden ze te geloven.”De islam vormt volgelingen die niet mogen nadenken over wat ze gehoord en gezien hebben. Maar zij worden gedwongen de oproepen tot moord van Allah en zijn boodschapper Mohammed blindelings te volgen, zonder vragen te stellen. Soera 8: 39 “…… en doodt hen, totdat er geen verleiding meer is en de godsdienst geheel voor Allah is.”
4. De kruistochten rechtvaardigen niet de jihad
De kruistochten waren ongetwijfeld legitiem als defensieve oorlogen tegen eeuwen van agressief en brutaal islamitisch fascisme en imperialisme. De theologische rechtvaardiging van paus Urbanus II kan echter niet aan het evangelie worden ontleend. Nergens beveelt de HEERE JEZUS CHRISTUS deze of een andere oorlog. De islamitische ideologie eist absolute wereldheerschappij. Aan het begin van de 7e eeuw islamiseerden de moslims steeds meer landen in het Midden-Oosten en Afrika. De christelijke bevolking werd gedwongen zich te bekeren tot de islam, vernederd tot “dhimmis” (niet-moslims) of gedood. Onder deze steeds uitbreidende jihad, die tot op de dag van vandaag voortduurt, stierven miljoenen of werden onder dwang bekeerd tot de islam. Het is vanaf het begin een enorme bedreiging geweest voor Europa en de rest van de wereld en heeft zich over grote afstanden verspreid door oorlog, genocide, slavernij en gedwongen islamisering: van Spanje tot Indonesië, van Mali tot Oezbekistan. Tot de kruistochten had het Europese christendom niet gereageerd op deze bedreigingen.
5. Schijntolerantie
Soera 5: 32 “….als iemand een mens doodt,…. is alsof hij de mens gezamenlijk heeft gedood en dat wie iemand laat leven, is alsof hij de mensen gezamenlijk heeft laten leven.” (vert. Leemhuis) Dit vers volgt op het verhaal van Kaïn en Abel in de Koran en wordt altijd aangehaald om de grote verdraagzaamheid van de islam te bewijzen. Meestal wordt in het citaat echter weggelaten, dat het verbod om te doden uitsluitend gericht is tot de “mensen uit Israël”, de Joden, en niet tot de moslims. Bovendien ontbreekt de vermelding die uitzonderingen op dit verbod op doden toestaat. Het volgende vers ontmaskert echter het bedrog: Soera 5: 33 “Het loon van hen die oorlog tegen Allah en Zijn boodschapper voeren en verderf in het land zaaien, zal zijn dat zij gedood of gekruisigd worden of dat hun handen en voeten aan tegenovergestelde zijden zullen worden afgehakt of dat zij uit het land zullen worden verdreven. Dit zal een schande voor hen in deze wereld zijn en in het hiernamaals zullen zij een zware straf ondergaan.”
Foouad Adel
. Op de site van B&O staat nog een artikel over takiyya: https://bijbelenonderwijs.nl/huis-van-islam/takiya/
. De vertaling van de Koran is van Fouad Adel, tenzij anders vermeld.